تحلیل اپیدمیولوژیک الگوهای مقاومت میکروبی (AMR) در عفونت های بیمارستانی و تدوین استراتژی های مداخله ای بهداشت عمومی

مقاومت میکروبی (AMR) به عنوان یکی از بحرانی ترین چالش های نظام سلامت در قرن حاضر، اثربخشی درمان های بالینی را به شدت تهدید کرده و بار مالی و جانی سنگینی بر جوامع تحمیل می کند. بیمارستان ها به عنوان کانون های اصلی تجمع پاتوژن های مقاوم، نقش کلیدی در چرخه انتقال این مقاومت از محیط درمانی به سطح جامعه ایفا می کنند. پژوهش حاضر با هدف تحلیل اپیدمیولوژیک الگوهای مقاومت در عفونت های بیمارستانی و تدوین استراتژی های مداخله ای بهداشت عمومی طراحی و اجرا شد. این مطالعه توصیفی-تحلیلی بر روی کلیه نمونه های بالینی مثبت (خون، ادرار و ترشحات تنفسی) جدا شده از بخش های مختلف یک مرکز آموزشی-درمانی، به ویژه بخش مراقبت های ویژه (ICU)، در یک بازه زمانی معین انجام گرفت. شناسایی میکروارگانیسم ها و تست حساسیت آنتی بیوتیکی به روش انتشار دیسک (Kirby-Bauer) مطابق با آخرین استانداردهای موسسه CLSI انجام و داده ها با استفاده از نرم افزار SPSS تحلیل گردید. یافته ها نشان دهنده شیوع بالای ارگانیسم های مقاوم به چند دارو (MDR) بود؛ به طوری که بیشترین نرخ مقاومت در باکتری های گرم منفی نظیر آسینتوباکتر بومانی و کلبسیلا پنومونیه نسبت به کارباپنم ها و در باکتری های گرم مثبت نظیر استافیلوکوکوس اورئوس نسبت به متی سیلین (MRSA) مشاهده شد. همچنین، توزیع مکانی داده ها حاکی از تمرکز سویه های مقاوم در بخش های با مداخلات تهاجمی بالا بود. در نتیجه گیری، این مطالعه بر ضرورت اجرای فوری برنامه های نظارت بر مصرف آنتی بیوتیک (Antimicrobial Stewardship) و ارتقای پروتکل های کنترل عفونت تاکید دارد. تدوین استراتژی های مداخله ای مبتنی بر پایش مستمر اپیدمیولوژیک نه تنها نرخ عفونت های بیمارستانی را کاهش می دهد، بلکه به عنوان یک سد دفاعی در بهداشت عمومی، مانع از انتشار مخازن ژنی مقاومت به جمعیت های خارج از بیمارستان می گردد.

کلیدواژه ها:

مقاومت میکروبی (AMR) ، عفونت های بیمارستانی ، اپیدمیولوژی ، بهداشت عمومی ، استراتژی های مداخله ای ، باکتری های مقاوم به چند دارو (MDR)