بازتعریف هویت ایرانی در میان نسل Z: تحلیل محتوای بازنمایی های هویتی در اینستاگرام

تحولات فضای دیجیتال و گسترش شبکه های اجتماعی، فرایند شکل گیری و بازنمایی هویت را در میان نسل های جدید دستخوش تغییر کرده است. نسل Z به عنوان نخستین نسل دیجیتال زاد، بخش مهمی از کنش های هویتی خود را در بستر اینستاگرام سامان می دهد و از این طریق، روایت هایی نو از ایرانی بودن ارائه می کند. مسئله اصلی این پژوهش بررسی نحوه بازنمایی هویت ایرانی در میان نسل Z در اینستاگرام و تحلیل نسبت سنت، مدرنیته و گرایش های جهانی در این بازنمایی هاست. این پژوهش با رویکرد توصیفی–تحلیلی و با استفاده از روش تحلیل محتوای ترکیبی (کمی و کیفی) انجام شده است. جامعه مورد مطالعه شامل کاربران ایرانی نسل Z با حساب های عمومی فعال در اینستاگرام بوده و ۱۲۰ پست به صورت هدفمند انتخاب و کدگذاری شده است. یافته های کمی نشان داد که تیپ «ترکیبی» با ۳۴ درصد بیشترین فراوانی را داشته و پس از آن تیپ «مدرن فردگرا» با ۳۲ درصد قرار گرفته است، در حالی که گرایش «جهانی شده» کمترین سهم را داشته است. تحلیل کیفی نیز نشان داد که بازنمایی هویت در این فضا عمدتا در قالب هم نشینی و بازترکیب عناصر سنتی و مدرن شکل می گیرد و تقابل دوگانه سنت/مدرنیته به صورت طیفی سیال تجربه می شود. نتایج پژوهش بیانگر آن است که هویت ایرانی در میان نسل Z در اینستاگرام نه در وضعیت زوال، بلکه در وضعیت بازآرایی و چندلایه شدن قرار دارد و فضای شبکه ای به میدان بازتولید و بازتعریف خلاقانه هویت تبدیل شده است.

کلیدواژه ها:

هویت ایرانی ، نسل Z ، اینستاگرام ، بازنمایی هویت ، شبکه های اجتماعی