تجربه زیسته خانواده های تک والد: چالش ها، سازوکارهای مقابله و نیازهای حمایتی در بافت فرهنگی سنتی

خانواده های تک والد در بافت های فرهنگی سنتی، علاوه بر دشواری های اقتصادی و اجتماعی، با فشارهای روانی و تجربه انگ اجتماعی نیز مواجه اند. هدف این پژوهش، بررسی و تفسیر تجربه زیسته سرپرستان خانواده های تک والد در شهرستان چرداول استان ایلام بود. این مطالعه با رویکرد پدیدارشناختی انجام شد و داده ها از طریق مصاحبه های نیمه ساختاریافته با ۱۵ مشارکت کننده ۲۷ تا ۴۴ ساله گردآوری شد. تحلیل داده ها بر اساس روش پدیدارشناسی Colaizzi انجام گرفت. یافته ها نشان داد که تجربه تک والدی در چهار محور اصلی قابل تبیین است: نخست، تک والدی به مثابه مبارزه ای فردی در برابر فشارهای مالی، آموزشی و روانی؛ دوم، سازگاری از طریق خودتنظیمی درونی و اتکای محدود به شبکه های حمایت غیررسمی؛ سوم، تاثیر فرهنگ سنتی در بازتولید انگ، انزوا و خودنظارتی؛ و چهارم، نیاز اساسی به مشروعیت اجتماعی، ثبات اقتصادی و فضای امن عاطفی برای بیان رنج و بازیابی روانی. نتایج پژوهش نشان می دهد که مسئله خانواده های تک والد صرفا کمبود منابع مادی نیست، بلکه فقدان حمایت ساختاری، اجتماعی و فرهنگی نیز در تداوم رنج آنان نقش دارد. بر این اساس، طراحی مداخلات جامع حمایتی، توسعه خدمات مشاوره ای و اقتصادی، و اجرای برنامه های فرهنگی برای کاهش انگ اجتماعی ضروری است.

کلیدواژه ها:

خانواده های تک والد ، پدیدارشناسی ، تجربه زیسته ، فرهنگ سنتی ، حمایت یکپارچه ، انگ اجتماعی