« اثرات منفی خشکسالی و راهکارهای مقابله با آن و تاثیر آن بر تالاب هامون» (مطالعه موردی: سیستان)

خشکسالی عبارت است از کمبود بارش در دوره ای بلندمدت، به نحوی که باعث کمبود رطوبت در خاک و سبب کاهش آب های جاری و به این ترتیب، روند طبیعی فعالیت های انسانی، حیات گیاهی و زندگی جانوری را بر هم می زند. منطقه سیستان یکی از مناطقی است که با دارا بودن آب و هوای گرم و خشک همواره پدیده های طبیعی سیل و خشکسالی به وفور در آن دیده شده است و ساکنان آن خسارات بسیار زیادی را متحمل می شده اند. در مطالعه حاضر که بوسیله تحقیقات میدانی و گزارشات مکتوب و مصاحبات با مسئولان سازمان های مربوطه انجام گرفته است، اطلاعاتی در مورد خشکسالی و زیان های آن با اندازه گیری بارندگی در طی سال های ۸۸-۱۳۷۷ در منطقه را در پیش روی ما قرار داده که ما با استفاده از این اطلاعات به تجزیه و تحلیل اثرات منفی خشکسالی امور کشاورزی، منابع طبیعی، دام، آبزیان، طیور و غیره می پردازیم. علاوه بر این ها، پدیده خشکسالی باعث تشدید بلایای دیگر از جمله کاهش شدید آب های زیرزمینی، شوری آب و اراضی زراعی، هجوم آفات و بیماری های گیاهی، و وخیم ساختن اوضاع چاه نیمه ها در منطقه گشته، بطوریکه کاملا باعث از بین رفتن سفره های آبی زیرزمینی در منطقه شده است. خشکسالی در مناطق شهری و روستایی اثرات متفاوتی بر جا گذاشته است، که تاثیر آن بر جوامع روستایی بسیار شدیدتر از جوامع شهری است که آن هم بخاطر تاثیر مستقیم عامل خشکسالی بر منابع درآمد اغلب روستاییان می باشد. که کاهش درآمد روستاییان باعث مهاجرت آن ها به شهرها به امید اینکه بتوانند به درآمد انتظاری خود دست پیدا کنند، شده است.دلیل اصلی خشکسالی همانطور از مطالعه بر می آید علاوه بر شرایط جوی به دلیل ممانعت کردن افاغنه از ورودی آب هیرمند به هامون و زیر پا گذاشتن مفاد قرارداد سال ۱۳۵۲ بین دولت ایران و افغانستان می باشد. هدف از مطالعه ما شناسایی اثرات منفی پدیده خشکسالی بر روی اشتغال مهاجرت روستاییان، منابع آبی و مقایسه خشکسالی های گذشته با خشکسالی های حاضر می باشد و در پایان نیز راهکار هایی را ارائه می کنیم.

کلیدواژه ها:

اثرات منفی خشکسالی سیستان ، افغانستان ، قرارداد ، خسارت ها