مقایسه خودتنظیمی یادگیری در دانش آموزان تک فرزند و چندفرزند با کنترل پایگاه اقتصادی-اجتماعی خانواده

ساختار خانواده از نظر تعداد فرزندان یکی از متغیرهای زمینه ای موثر بر فرایندهای تحولی و تحصیلی کودکان محسوب می شود. خودتنظیمی یادگیری نیز به عنوان یکی از مهم ترین ظرفیت های شناختی-فراشناختی در دوره اول ابتدایی، نقشی کلیدی در موفقیت های تحصیلی آینده دارد. با این حال، پژوهش های پیشین کمتر به مقایسه خودتنظیمی یادگیری در دانش آموزان تک فرزند و چندفرزند با کنترل همزمان پایگاه اقتصادی-اجتماعی خانواده پرداخته اند. هدف از پژوهش حاضر، مقایسه خودتنظیمی یادگیری در دانش آموزان تک فرزند و چندفرزند با کنترل نقش پایگاه اقتصادی-اجتماعی خانواده در دوره اول ابتدایی شهرستان قروه بود. روش پژوهش توصیفی از نوع علی-مقایسه ای بود. جامعه آماری شامل تمامی دانش آموزان دختر دوره اول ابتدایی شهرستان قروه در سال تحصیلی ۱۴۰۵-۱۴۰۴ بود. نمونه پژوهش شامل ۱۰۰ دانش آموز (۳۸ تک فرزند و ۶۲ چندفرزند) از مدرسه دخترانه رضوان بود که به روش سرشماری انتخاب شدند. ابزارهای پژوهش شامل پرسشنامه جمعیت شناختی، پرسشنامه پایگاه اقتصادی-اجتماعی خانواده و پرسشنامه خودتنظیمی یادگیری بوفارد بودند. داده ها با استفاده از تحلیل کوواریانس یک راهه تحلیل شدند. نتایج نشان داد که پس از کنترل آماری پایگاه اقتصادی-اجتماعی خانواده، تفاوت معناداری بین میانگین نمرات خودتنظیمی یادگیری دانش آموزان تک فرزند و چندفرزند وجود دارد. میانگین تعدیل شده خودتنظیمی یادگیری در گروه تک فرزند بالاتر از گروه چندفرزند بود. نتایج نشان داد تک فرزند بودن می تواند پیش بینی کننده خودتنظیمی یادگیری بالاتر در دانش آموزان دختر دوره اول ابتدایی باشد، حتی پس از حذف اثر پایگاه اقتصادی-اجتماعی خانواده. تمرکز بیشتر توجه و منابع والدین در خانواده های تک فرزند، بستر مساعدتری برای شکل گیری خودتنظیمی یادگیری فراهم می آورد. پیشنهاد می شود پژوهش های آتی با نمونه بزرگتر و در بازه زمانی طولی انجام شود.