بررسی تاثیر مشارکت خانواده در موفقیت تحصیلی دانش آموزان

موفقیت تحصیلی دانش آموزان حاصل تعامل عوامل فردی، مدرسه ای و خانوادگی است و در این میان، مشارکت خانواده به عنوان یکی از موثرترین مولفه های محیط یادگیری شناخته می شود. هدف این مقاله، بررسی نقش و سازوکارهای اثرگذاری مشارکت خانواده بر موفقیت تحصیلی دانش آموزان و تبیین ابعاد کارآمد آن است. روش پژوهش حاضر از نوع مروری تحلیلی است و با اتکا بر چارچوب های نظری معتبر، به ویژه الگوی مشارکت مدرسه–خانواده–جامعه اپستین (شامل فرزندپروری، ارتباط، داوطلبی، یادگیری در خانه، تصمیم گیری و همکاری با جامعه) و نیز مدل هوور-دمپسی و سندلر (تبیین عوامل شکل دهنده مشارکت والدین)، یافته های پژوهش های پیشین را جمع بندی می کند. مرور فراتحلیل ها و مطالعات تجربی نشان می دهد مشارکت خانواده به طور کلی با پیشرفت تحصیلی رابطه مثبت دارد؛ با این حال، نوع مشارکت تعیین کننده است. مشارکت های یادگیری محور در خانه (مانند ایجاد محیط مطالعه، گفت وگوی آموزشی، حمایت عاطفی و تقویت خودنظم دهی) معمولا اثر قوی تری از مشارکت های صرفا اداری یا کنترلی دارند. همچنین، اثر مشارکت خانواده می تواند تحت تاثیر متغیرهای زمینه ای مانند وضعیت اقتصادی–اجتماعی، سطح تحصیلات والدین، کیفیت ارتباط خانه و مدرسه و دوره تحصیلی دانش آموز تعدیل شود. نتیجه گیری مقاله بر ضرورت طراحی برنامه های مدرسه محور برای ارتقای ارتباط اثربخش با خانواده ها، توانمندسازی والدین و توجه به عدالت آموزشی تاکید دارد تا مشارکت خانواده به شکل پایدار و هدفمند به بهبود عملکرد تحصیلی و رشد همه جانبه دانش آموزان منجر شود

کلیدواژه ها:

مشارکت خانواده ، موفقیت تحصیلی ، ارتباط خانه و مدرسه ، الگوی اپستین