چگونه توانستم تاب آوری تحصیلی و توانایی مواجه با چالش های زندگی روزمره را در دانش آموزان پایه ششم مدرسه شاهد دخترانه شهید همت را ارتقا بخشم؟

هدف از اجرای این اقدام پژوهی، ارتقای تاب آوری تحصیلی و توانایی مواجهه با چالش های زندگی روزمره در دانش آموزان پایه ششم آموزشگاه شاهد دخترانه شهید همت شهرستان شاهرود بود. مسئله اصلی پژوهش از آنجا آغاز شد که تعدادی از دانش آموزان در مواجهه با مشکلات درسی، ناکامی های آموزشی، تعارض های بین فردی و چالش های روزمره، از اعتمادبه نفس کافی برخوردار نبوده و به سرعت دچار ناامیدی، اضطراب و افت عملکرد تحصیلی می شدند. این وضعیت ضرورت برنامه ریزی برای تقویت مهارت های تاب آوری و سازگاری آنان را آشکار ساخت. پژوهش حاضر به روش اقدام پژوهی و با رویکرد کیفی انجام شد. در مرحله شواهد یک، اطلاعات مورد نیاز از طریق مشاهده مستقیم رفتار دانش آموزان، مصاحبه با دانش آموزان و اولیا، گفت وگو با همکاران، بررسی سوابق تحصیلی و ثبت وقایع روزانه گردآوری شد. پس از تجزیه و تحلیل داده ها، راهکارهایی نظیر آموزش مهارت حل مسئله، تقویت خودباوری، اجرای فعالیت های گروهی، برگزاری جلسات گفت وگو درباره چالش های زندگی، استفاده از تشویق هدفمند، آموزش مدیریت هیجان ها و جلب مشارکت خانواده ها به اجرا درآمد. در مرحله شواهد دو، اطلاعات مجددا از طریق مشاهده، مصاحبه، پرسش و بررسی عملکرد تحصیلی دانش آموزان جمع آوری و با وضعیت اولیه مقایسه شد. یافته های پژوهش نشان داد که اجرای راهکارهای مذکور موجب افزایش اعتمادبه نفس، بهبود روابط اجتماعی، کاهش اضطراب در موقعیت های چالش برانگیز، افزایش پشتکار در انجام تکالیف و ارتقای توانایی مقابله با مشکلات درسی و شخصی دانش آموزان شده است. همچنین دانش آموزان توانستند با نگرش مثبت تر و مهارت بیشتر با مسائل روزمره مواجه شوند و در فعالیت های آموزشی مشارکت فعال تری داشته باشند. نتایج نهایی پژوهش بیانگر آن است که آموزش مهارت های تاب آوری در محیط مدرسه می تواند نقش موثری در رشد تحصیلی، اجتماعی و عاطفی دانش آموزان ایفا کرده و زمینه موفقیت پایدار آنان را فراهم سازد.

کلیدواژه ها:

تاب آوری تحصیلی ، چالش های زندگی روزمره ، دانش آموزان پایه ششم ، مهارت حل مسئله ، اقدام پژوهی