پیشینه تاریخی برنامه های فوق برنامه در مدارس

برنامه های فوق برنامه در نظام های آموزشی جهان و ایران به تدریج و در پاسخ به نیازهای جدید تربیتی شکل گرفته اند. در گذشته، تمرکز اصلی مدارس بر انتقال دانش و مهارت های علمی بود و توجه کمتری به ابعاد اجتماعی و عاطفی رشد دانش آموزان می شد؛ اما با گسترش دیدگاه های نوین تربیتی در قرن بیستم، ضرورت توجه به رشد همه جانبه شخصیت دانش آموزان مورد تاکید قرار گرفت. در نتیجه، فعالیت هایی مانند انجمن های دانش آموزی، گروه های هنری، مسابقات ورزشی و برنامه های فرهنگی به عنوان بخش مهمی از محیط تربیتی مدارس شکل گرفتند. در نظام آموزشی ایران نیز به تدریج با توسعه برنامه های پرورشی و فرهنگی، جایگاه برنامه های فوق برنامه تقویت شد و مدارس به اجرای فعالیت هایی همچون اردوهای آموزشی، جشنواره های فرهنگی، مسابقات علمی و برنامه های هنری روی آوردند. این روند به ویژه پس از توجه بیشتر به ابعاد پرورشی در نظام آموزشی کشور، اهمیت بیشتری پیدا کرد و برنامه های فوق برنامه به عنوان ابزاری برای تقویت هویت فرهنگی، اجتماعی و اخلاقی دانش آموزان مورد توجه قرار گرفتند. پژوهشگران حوزه تعلیم و تربیت بر این باورند که این برنامه ها در طول زمان از فعالیت هایی صرفا تفریحی به فعالیت هایی هدفمند و تربیتی تبدیل شده اند که نقش مهمی در ارتقای کیفیت تجربه آموزشی دانش آموزان ایفا می کنند (شعبانی، ۱۳۹۳؛ شکوهی، ۱۳۸۰).