اثرات آزادیراختین بر پارامترهای زیستی و عملکرد شکارگری کفشدوزک ها: بررسی پاسخ های آنزیمی و پیامدهای مدیریت تلفیقی آفات

آزادیراختین (Azadirachtin; AZA) به عنوان مهم ترین لیمونوئید فعال استخراج شده از درخت چریش (Azadirachta indica) شناخته می شود و به دلیل اثرات آنتی فیدانت، بازدارندگی رشد و اختلال در تولیدمثل، یکی از مهم ترین ابزارهای حشره کشی در مدیریت تلفیقی آفات (IPM) محسوب می شود. (Isman, ۲۰۰۶) به دلیل سمیت حاد پایین و تجزیه پذیری زیستی بالا، آزادیراختین نسبت به بسیاری از حشره کش های شیمیایی ایمن تر در نظر گرفته می شود، اما نگرانی های جدی درباره اثرات غیرهدف آن بر دشمنان طبیعی، از جمله کفشدوزکان (Coccinellidae)، وجود دارد. (Mordue & Nisbet, ۲۰۰۰) پایداری برنامه های مدیریت تلفیقی آفات وابسته به حفاظت از شکارچیان عمومی مانند Coccinella septempunctata و Harmonia axyridis است که نقش اصلی را در مهار آفاتی مانند شته ها ایفا می کنند (Hodek & Honěk, ۱۹۹۶). این مطالعه با هدف بررسی سیستماتیک اثرات مستقیم و غیرمستقیم آزادیراختین بر مراحل مختلف رشدی کفشدوزکان، از جمله بقا، پوست اندازی، ساختارهای مورفولوژیک و توان تولیدمثلی، انجام شده است (Schmutterer, ۱۹۹۰). تجزیه و تحلیل ها شامل بررسی اختلالات بافتی، شامل ناهنجاری در کوتیکول، نکروز بافت چربی، و شکست در پوست اندازی، و همچنین تحلیل پارامترهای جمعیتی همچون نرخ تولیدمثل خالص (R_۰) و بقای لارو (SL) است. (Schlüter, ۲۰۱۰) همچنین به تفاوت های گونه ای و مرحله ای در حساسیت به آزادیراختین پرداخته شده و پیشنهادهایی شامل بهبود فرمولاسیون، توسعه نانوکپسولاسیون، و ایجاد سیستم های پایش بیولوژیک جهت کاهش اثرات ثانویه بر شکارچیان ارائه می شود (Twardowski et al., ۲۰۲۱). نتایج این بررسی می تواند راهنمایی برای تعیین آستانه های ایمنی و استفاده پایدار از آزادیراختین در چارچوب IPM ارائه دهد (Kraiss & Cullen, ۲۰۰۸).

کلیدواژه ها:

آزادیراختین ، چریش ، مدیریت تلفیقی آفات ، کفشدوزک ، سمیت غیرهدف ، کنترل بیولوژیک ، اثرات زیستی ، IGR