تحلیل ریسک تماس با عوامل زیستی و شیمیایی در عملیات آتش نشانان شهری

آتش نشانان شهری در جریان ماموریت های خود با طیف گسترده ای از مخاطرات زیستی و شیمیایی مواجه اند که سلامت جسمی و روانی آنان را به طور جدی تهدید می کند. تماس مستقیم یا غیرمستقیم با گازها، دود، بخارات سمی، مواد شیمیایی خطرناک، عوامل میکروبی و ویروسی، و همچنین آلودگی های زیست محیطی از جمله ریسک های اصلی این شغل محسوب می شود. هدف این پژوهش، شناسایی و تحلیل ریسک تماس با عوامل زیستی و شیمیایی در عملیات آتش نشانان شهری و ارائه راهکارهای مدیریتی برای کاهش خطرات احتمالی است. روش تحقیق از نوع توصیفی تحلیلی و مبتنی بر مطالعه موردی در سازمان آتش نشانی کلان شهر شیراز می باشد. داده ها از طریق پرسش نامه، مصاحبه تخصصی و بررسی سوابق ماموریت ها گردآوری شده و برای ارزیابی ریسک از مدل ترکیبی FMEA و ماتریس احتمال–شدت (Risk Matrix) استفاده گردید. نتایج پژوهش نشان داد که بالاترین سطح ریسک مربوط به تماس با دود حاوی ذرات فلزات سنگین، بخارات مواد پلاستیکی سوخته، و ترشحات بیولوژیکی در عملیات امداد و نجات است. همچنین مشخص شد که استفاده نامناسب از تجهیزات حفاظت فردی، فقدان سیستم تهویه مناسب در محل حادثه، و کمبود آموزش های تخصصی از عوامل تشدیدکننده این ریسک ها می باشند. تحلیل داده ها نشان داد که سطح آگاهی ایمنی و عملکرد پیشگیرانه نیروها رابطه مستقیمی با کاهش شاخص ریسک کلی دارد. بر اساس یافته ها، پیشنهاد می شود سیاست گذاران شهری و مدیران آتش نشانی با به روزرسانی دستورالعمل های ایمنی، ارتقای تجهیزات حفاظتی و برگزاری آموزش های تخصصی، سطح ایمنی شغلی نیروهای عملیاتی را به طور چشمگیری افزایش دهند.

کلیدواژه ها:

تحلیل ریسک ، عوامل زیستی ، عوامل شیمیایی ، آتش نشانان شهری ، ایمنی شغلی