مقایسه اثربخشی درمان گروهی «حل مسئله» با درمان گروهی «حمایتی-بیانی» بر بهبود عملکرد اجتماعی در بیماران مبتلا به اسکیزوفرنیای مزمن با علائم منفی برجسته( یک کارآزمایی تصادفی کنترل شده)

هدف پژوهش حاضر، مقایسه اثربخشی دو مداخله روانی-اجتماعی گروهی، یعنی درمان گروهی حل مسئله و درمان گروهی حمایتی-بیانی، بر بهبود عملکرد اجتماعی بیماران مبتلا به اسکیزوفرنی مزمن با علائم منفی برجسته بود. این پژوهش به روش کارآزمایی کنترل شده تصادفی با طرح پیش آزمون-پس آزمون و با شرکت ۵۷ بیمار مرد مراجعه کننده به مراکز وابسته به دانشگاه علوم پزشکی اصفهان در سال ۱۴۰۴ انجام شد. شرکت کنندگان به طور تصادفی در سه گروه مداخله حل مسئله (۲۰ نفر)، مداخله حمایتی-بیانی (۱۹ نفر) و گروه کنترل (۱۸ نفر) قرار گرفتند. گروه های آزمایش، به ترتیب ۱۲ جلسه ۹۰ دقیقه ای درمان ساختاریافته حل مسئله (بر اساس پروتکل دیزوریلا و نزو) و درمان غیرساختاریافته حمایتی-بیانی (بر اساس اصول یالوم) را علاوه بر درمان دارویی معمول دریافت کردند، در حالی که گروه کنترل تنها درمان دارویی معمول را ادامه داد. ابزار گردآوری داده ها، پرسشنامه اطلاعات جمعیت شناختی و بالینی محقق ساخته و مقیاس عملکرد اجتماعی (SFS) بود. داده ها با استفاده از تحلیل کوواریانس چندمتغیری و یک راهه و آزمون تعقیبی بونفرونی تحلیل شدند. یافته ها نشان داد که هر دو مداخله در مقایسه با گروه کنترل منجر به بهبود معنادار عملکرد اجتماعی کل و خرده مقیاس های آن شدند (۰/۰۰۱>p). با این حال، مقایسه مستقیم دو مداخله نشان داد که درمان گروهی حل مسئله به طور معناداری موثرتر از درمان گروهی حمایتی-بیانی در بهبود عملکرد اجتماعی عمل کرده است (۰/۰۰۳=p). این نتایج بیانگر آن است که اگرچه هر دو رویکرد روانی-اجتماعی سودمند هستند، اما مداخله ساختاریافته و مهارت محور حل مسئله، به دلیل آموزش مستقیم مهارت های مقابله ای و شناختی مورد نیاز برای تعاملات اجتماعی، برتری مشخصی در هدف گذاری بهبود عملکرد اجتماعی این جمعیت بیمار دارد. بر این اساس، گنجاندن درمان گروهی حل مسئله در برنامه های جامع توانبخشی بیماران اسکیزوفرنی با علائم منفی برجسته توصیه می شود.

کلیدواژه ها:

اسکیزوفرنی ، علائم منفی ، عملکرد اجتماعی ، درمان گروهی حل مسئله ، درمان گروهی حمایتی-بیانی ، کارآزمایی کنترل شده تصادفی.