مدرسه و پیشگیری از سوءرفتار دانش آموزی

سوءرفتار دانش آموزی در مدارس ابتدایی، از جمله رفتارهای پرخاشگرانه، قلدری، تخریب اموال، عدم رعایت انضباط و کناره گیری اجتماعی، یکی از چالش های جدی نظام های آموزشی در سراسر جهان است. مقاله حاضر با رویکردی مروری‑تحلیلی به بررسی نقش مدرسه به عنوان یک نهاد کلیدی در پیشگیری از بروز و تداوم سوءرفتارهای دانش آموزی می پردازد. پس از تبیین مفهوم سوءرفتار و دسته بندی انواع آن، مبانی نظری مرتبط با پیشگیری شامل نظریه یادگیری اجتماعی، نظریه کنترل اجتماعی و نظریه پنجره های شکسته مرور می گردد. در ادامه، مقاله به مرور پیشینه تحقیق در این حوزه با تاکید بر فراتحلیل ها و مطالعات طولی معتبر می پردازد. شش محور اصلی مقاله عبارتند از: الف) ایجاد جو مدرسه مثبت و حمایتگر، ب) آموزش مهارت های اجتماعی و هیجانی به دانش آموزان، ج) طراحی برنامه های مداخله زودهنگام و نظام مراقبتی، د) نقش معلمان در شناسایی و مدیریت رفتارهای چالش برانگیز، ه) مشارکت والدین و جامعه در پیشگیری از سوءرفتار، و و) طراحی فضای فیزیکی مدرسه به عنوان عامل بازدارنده یا تسهیل کننده. نتیجه گیری مقاله بر ضرورت اتخاذ رویکردی چندسطحی و نظام مند در مدرسه تاکید دارد که در آن پیشگیری اولیه، ثانویه و ثالثیه به طور یکپارچه طراحی و اجرا شود. مدرسه موفق، مدرسه ای است که پیش از وقوع سوءرفتار، بسترهای ایجاد آن را شناسایی و خنثی می کند.

کلیدواژه ها:

پیشگیری از سوءرفتار ، مدرسه ، دانش آموزان ابتدایی ، جو مدرسه ، مهارت های اجتماعی