بررسی رابطه میان سواد داده معلمان و هدایت یادگیری مبتنی بر شواهد در کلاس درس

هدف: در عصر تحول دیجیتال و دسترسی گسترده به داده های آموزشی، توانمندی معلمان در تحلیل و به کارگیری صحیح این اطلاعات نقشی حیاتی در ارتقای کیفیت تدریس ایفا می کند. پژوهش حاضر با هدف طراحی و تبیین مدل ساختاری رابطه میان «سواد داده معلمان» و «هدایت یادگیری مبتنی بر شواهد» در محیط کلاس درس به مرحله اجرا درآمد.روش شناسی: این تحقیق از نظر هدف، کاربردی و از نظر روش جمع آوری داده ها، در زمره پژوهش های توصیفی-همبستگی قرار دارد. جامعه آماری شامل کلیه معلمان مقاطع مختلف تحصیلی است که از میان آن ها نمونه ای متناسب بر اساس فرمول های تعیین حجم نمونه انتخاب گردید. ابزار گردآوری داده ها، پرسشنامه های استاندارد «سواد داده های آموزشی» و «آموزش مبتنی بر شواهد» بود که روایی و پایایی آن ها با استفاده از شاخص های آلفای کرونباخ و تحلیل عاملی تایید شد. برای تجزیه و تحلیل یافته ها و آزمون فرضیات، از روش مدل سازی معادلات ساختاری (SEM) در نرم افزار های آماری استفاده گردید.یافته ها: نتایج تحلیل مسیر نشان داد که سواد داده معلمان (شامل ابعاد جمع آوری، تفسیر و تصمیم گیری بر اساس داده ها) تاثیر مثبت، مستقیم و معناداری بر هدایت یادگیری مبتنی بر شواهد دارد. یافته ها حاکی از آن است که مولفه «تفسیر داده های عملکردی دانش آموزان» بیشترین سهم را در پیش بینی رفتارهای آموزشی مبتنی بر شواهد در کلاس درس ایفا می کند. همچنین، سواد داده از طریق بهبود بینش معلمان نسبت به نقاط قوت و ضعف دانش آموزان، منجر به شخصی سازی فرآیند یاددهی-یادگیری و استفاده بهینه از راهبردهای مداخله ای می شود.نتیجه گیری: بر اساس مدل نهایی، سواد داده صرفا یک مهارت فنی نیست، بلکه پیش نیاز اساسی برای گذار از تدریس سنتی به تدریس علمی و داده محور است. تقویت سواد داده در برنامه های توسعه حرفه ای معلمان می تواند منجر به جایگزینی «قضاوت های شهودی» با «شواهد عینی» در مدیریت کلاس درس گردد. لذا پیشنهاد می شود سیاست گذاران آموزشی، دوره های بازآموزی با تمرکز بر مهارت های تحلیل داده را برای توانمندسازی معلمان در هدایت هوشمندانه جریان یادگیری اولویت بندی کنند.