بررسی تاثیر آموزش مبتنی بر حل مسئله بر افزایش استقلال یادگیری و تفکر خلاق دانش آموزان

در دنیای معاصر که سرعت تحولات علمی، فناورانه و اجتماعی به طور چشمگیری افزایش یافته است، نظام های آموزشی بیش از هر زمان دیگری با این چالش اساسی مواجه اند که چگونه دانش آموزانی تربیت کنند که نه تنها مصرف کننده دانش، بلکه تولیدکننده اندیشه، تحلیل گر مسائل و یادگیرندگانی مستقل باشند. در چنین شرایطی، شیوه های سنتی آموزش که عمدتا بر انتقال یک سویه اطلاعات، حفظ محوری و وابستگی دانش آموز به معلم استوارند، دیگر پاسخگوی نیازهای پیچیده نسل امروز نیستند. آموزش نوین مستلزم رویکردهایی است که دانش آموز را به عنوان عنصر فعال فرآیند یادگیری در مرکز توجه قرار داده و زمینه رشد توانایی های شناختی سطح بالا، خودراهبری در یادگیری و تفکر خلاق را فراهم آورد.یکی از رویکردهای آموزشی موثر و تحول آفرین در این زمینه، آموزش مبتنی بر حل مسئله است؛ رویکردی که یادگیری را در بستر موقعیت های واقعی، چالش برانگیز و معنادار سازمان دهی می کند و از دانش آموز می خواهد با بهره گیری از دانش پیشین، تفکر تحلیلی، جست وجوگری ذهنی و تصمیم گیری آگاهانه، برای مسائل مطرح شده راه حل های متنوع ارائه دهد. در این نوع آموزش، فرآیند تفکر و مسیر رسیدن به پاسخ، اهمیت بیشتری از خود پاسخ نهایی پیدا می کند و همین امر موجب می شود دانش آموزان به تدریج مهارت اندیشیدن مستقل، ارزیابی راه حل ها و پذیرش مسئولیت یادگیری خویش را در خود پرورش دهند. استقلال یادگیری به عنوان یکی از اهداف اساسی آموزش قرن بیست ویکم، به توانایی دانش آموز در برنامه ریزی، نظارت، ارزیابی و اصلاح فرآیند یادگیری خود اشاره دارد. در این پژوهش که به شیوه مروری و با مطالعه کتابخانه ای و مراجعه به مقاله ها و تحقیق های چاپ شده و مطالب دیجیتالی گرد آوری شده است و سعی بر آن شده که به بررسی تاثیر آموزش مبتنی بر حل مسئله بر افزایش استقلال یادگیری و تفکر خلاق دانش آموزان پرداخته شود. نتایج به دست آمده حاکی از آن است که آموزش مبتنی بر حل مسئله با فعال سازی تفکر انتقادی، تقویت مهارت های تصمیم گیری و ایجاد فرصت های یادگیری مستقل، توانایی دانش آموزان در خودتنظیمی یادگیری و پرورش تفکر خلاق را به طور چشمگیری افزایش می دهد و آنان را به یادگیرندگانی مستقل، مسئول و نوآور تبدیل می کند.

کلیدواژه ها:

آموزش ، حل مسئله ، استقلال یادگیری ، تفکر خلاق ، دانش آموزان