تحلیل ابعاد مسولیت مدنی ناشی از دسترسی غیر مجاز به منابع ژنتیکی در حوزه کشاورزی

منابع ژنتیکی کشاورزی به عنوان زیربنای امنیت غذایی و پایداری زیست محیطی، نقشی حیاتی در حیات بشر ایفا می کنند. با این حال، پدیده دسترسی غیرمجاز به این منابع یا همان بیوپیرسی، چالش های حقوقی و اقتصادی جدی را برای کشورهای صاحب منابع، از جمله ایران، ایجاد کرده است. این مقاله با هدف تبیین مبانی و شرایط مسئولیت مدنی ناشی از این دسترسی ها در حوزه کشاورزی، به بررسی قوانین داخلی ایران و اسناد بین المللی نظیر کنوانسیون تنوع زیستی و پروتکل ناگویا می پردازد. یافته ها نشان می دهد که اگرچه اصول کلی حقوق مدنی ایران (اتلاف و تسبیب) و قوانین بین المللی ظرفیت جبران خسارت را دارند، اما خلاهای قانونی در شناسایی دقیق خسارات معنوی و منافع فوت شده نیازمند اصلاحات تقنینی است

کلیدواژه ها:

مسئولیت مدنی ، منابع ژنتیکی کشاورزی ، دسترسی غیرمجاز ، پروتکل ناگویا ، امنیت غذایی ، حقوق ایران.