مبانی فلسفی و معرفت شناختی آموزش مجازی

آموزش مجازی از دیدگاه فلسفی بر پایه نظریات سازنده گرایی استوار است که در آن دانش به جای انتقال منفعلانه، توسط خود یادگیرنده و در بستر تعاملات فعال ساخته می شود. از منظر معرفت شناختی، تدریس در محیط مجازی، عینیت گرایی سنتی را به چالش کشیده و بر ذهنی بودن و وابستگی دانش به بافت و تجربه تاکید می ورزد. در این فضا، معلم دیگر مرجع مطلق دانش نیست، بلکه در نقش هدایت گری ظاهر می شود که دانش آموز را در مسیر کشف و تحلیل اطلاعات یاری می دهد. این نگاه معرفت شناختی، آزادی یادگیرنده را در انتخاب مسیرهای متنوع یادگیری و تعامل با منابع مختلف به رسمیت می شناسد. در واقع، فلسفه حاکم بر آموزش مجازی در مدارس معاصر، حرکت به سمت دموکراتیزه کردن آموزش است؛ به گونه ای که هر دانش آموز با هر سطح از توانمندی، فرصت دارد در فضایی فارغ از سلسله مراتب کلاسیک، به دانش دسترسی یابد. این زیربنای فلسفی، نظام آموزشی را ترغیب می کند تا محیط هایی منعطف طراحی کند که در آن تفکر انتقادی، خلاقیت و حل مسئله از طریق بهره گیری از قابلیت های فضای مجازی به عنوان محور اصلی یادگیری مورد توجه قرار گیرد (کریمی و همکاران، ۱۴۰۲؛ رحیمی، ۱۴۰۱).