اثربخشی راهبردهای بازی محور و نقاشی درمانی در تعدیل پرخاشگری دانش آموزان مقطع ابتدایی

پرخاشگری کودکان به عنوان یکی از شایع ترین اختلالات رفتاری دوران کودکی، پیامدهای نامطلوبی بر سازگاری روانی-اجتماعی و عملکرد تحصیلی آنان دارد و بهره گیری از مداخلات غیردارویی نظیر هنردرمانی و بازی های آموزشی می تواند راهکاری کارآمد برای تعدیل آن باشد. پژوهش حاضر با هدف بررسی و مقایسه اثربخشی راهبردهای بازی محور و نقاشی درمانی در کاهش پرخاشگری دانش آموزان مقطع ابتدایی انجام شد و روش پژوهش کاربردی با طرح پیش آزمون-پس آزمون بود. جامعه آماری شامل دانش آموزان ابتدایی شهرستان سروآباد-کردستان در نیمسال اول سال تحصیلی ۱۴۰۴-۱۴۰۵ بود که ۳۰ نفر دارای نمره بالا در آزمون پرخاشگری، به روش نمونه گیری خوشه ای چندمرحله ای انتخاب و به صورت تصادفی در دو گروه آموزش نقاشی و بازی های آموزشی قرار گرفتند. ابزار گردآوری داده ها پرسشنامه پرخاشگری کودکان واحدی و همکاران (۱۳۸۷) بود و تحلیل کوواریانس تک متغیره با تجزیه وتحلیل داده ها به کمک نرم افزار آماری SPSS-۲۶ و در سطح معناداری ۰.۰۵ انجام شد. یافته ها حاکی از آن بود که مداخله نقاشی درمانی تاثیر معناداری بر کاهش پرخاشگری نداشت (p>۰.۰۸). درحالی که بازی های آموزشی به طور معناداری موجب کاهش پرخاشگری شدند (p=۰.۰۰۳)، (F=۱۱.۰۵) و توانستند ۲۹ درصد از واریانس تغییرات پرخاشگری را تبیین کنند. پس در مداخلات کوتاه مدت مدرسه ای، بازی های آموزشی به دلیل ماهیت پویا، تعاملی و حرکتی، کارآمدتر از نقاشی درمانی در تخلیه هیجانی و تقویت خودتنظیمی عمل می کنند و لذا پیشنهاد می شود برنامه های ساختاریافته بازی های آموزشی در برنامه هفتگی مدارس ابتدایی گنجانده شده و والدین نیز جهت بهره گیری از بازی های ساده و کم هزینه برای تخلیه هیجانات منفی کودکان در محیط خانه آموزش ببینند.

کلیدواژه ها:

پرخاشگری کودکان ، بازی های آموزشی ، نقاشی درمانی ، مداخله رفتاری ، دانش آموزان ابتدایی.