بررسی حقوقی ربا و بهره در نظام بانکی ایران

بانک نهادی حقوقی است که عملیات های پولی، مالی و اعتباری را بر عهده دارد و بانکداری نیز عبارت است از ارائه خدمات و عملیات بانکی ؛ حال اگر بخواهیم این خدمات و فعالیت ها را طبق قوانین اسلام مدیریت و اجرا کنیم، «بانکداری اسلامی» پدید می آید. لفظی که مفهومی نسبی را بیان می کند: هرچه بانکداری به نظرات اسلام نزدیکتر باشد، بیشتر اسلامی است. طی سال های گذشته لزوم انجام بررسی های فراگیر و نگاهی جامع و همه جانبه در زمینه نظری و عملی، در خصوص مبحث نرخ های سود بانکی همواره احساس شده است. در این راستا در مسیر ایجاد بانکداری بدون ربا ( بانکداری اسلامی ) ، اولین قدم تصویب قانون عملیات بانکداری بدون ربا در سال ۱۳۶۲ و سپس آئین نامه های اجرایی مربوط به آن بود. آنچه امروز در ذهن بسیاری از مردم اعم از سیاستمداران یا عامه مردم می گذرد این است که بانکداری اسلامی در ایران شبهه رباخواری دارد و نحوه اجرای آن باعث افزایش هزینه بانکی (سود یا بهره) برای بنگاه های اقتصادی، کمبود تسهیلات پرداختی و بوروکراسی وسیع در زمینه پرداخت تسهیلات بانکی به فعالان اقتصادی شده است. اکثریت علمای حقوق اسلامی بهره را دارای مشروعیت نمی دانند وآنرا نوعی ربا محسوب نموده اندکه در قرآن به روشنی به حرمت آن تصریح شده است.در پژوهش حاضر با روش تحلیلی – توصیفی و با استفاده از منابع کتابخانه ای به بررسی حقوقی ربا و بهره در نظام بانکی ایران پرداخته شده است.

کلیدواژه ها:

ربا ، بهره ، بانکداری ، بانکداری اسلامی