نقش مدل های زبانی ( مثل ChatGPT ) در آموزش تفکر انتقادی و خلاقیت

پیشرفت سریع فناوری های هوش مصنوعی و توسعه مدل های زبانی بزرگ، تحولات گسترده ای را در حوزه آموزش و یادگیری ایجاد کرده است. مدل های زبانی مبتنی بر هوش مصنوعی مانند ChatGPT با قابلیت تولید متن، پاسخ گویی به پرسش ها، تحلیل اطلاعات و مشارکت در فرایندهای یادگیری، به ابزارهای نوینی برای حمایت از فعالیت های آموزشی تبدیل شده اند. یکی از مهم ترین حوزه های تاثیرگذاری این فناوری ها، توسعه مهارت های تفکر انتقادی و خلاقیت در یادگیرندگان است. تفکر انتقادی به توانایی تحلیل، ارزیابی و قضاوت منطقی درباره اطلاعات اشاره دارد و خلاقیت نیز به تولید ایده های نو، راه حل های ابتکاری و نگرش های بدیع مربوط می شود. پژوهش حاضر با هدف بررسی نقش مدل های زبانی در آموزش تفکر انتقادی و خلاقیت انجام شده است. یافته های مطالعات پیشین نشان می دهد که این فناوری ها از طریق ایجاد محیط های تعاملی، ارائه بازخورد فوری، تشویق به طرح پرسش های متنوع و تسهیل دسترسی به اطلاعات می توانند زمینه تقویت مهارت های شناختی سطح بالا را فراهم سازند. با این حال، استفاده نادرست و وابستگی بیش از حد به این ابزارها ممکن است موجب کاهش استقلال فکری و تضعیف توانایی تحلیل انتقادی در برخی یادگیرندگان شود. بنابراین بهره گیری اثربخش از مدل های زبانی مستلزم طراحی راهبردهای آموزشی مناسب و نظارت آگاهانه معلمان و اساتید است. نتایج پژوهش نشان می دهد که استفاده هدفمند و هدایت شده از مدل های زبانی می تواند به عنوان یک مکمل آموزشی موثر در ارتقای تفکر انتقادی و خلاقیت فراگیران مورد استفاده قرار گیرد.

کلیدواژه ها:

هوش مصنوعی ، مدل های زبانی ، ChatGPT ، تفکر انتقادی ، خلاقیت ، یادگیری ، آموزش هوشمند ، فناوری آموزشی