بررسی تطبیقی اثربخشی بازی درمانی گروهی و مداخلات زودهنگام رفتاری-آموزشی بر بهبود مهارت های ارتباطی و اجتماعی در کودکان مبتلا به اختلال طیف اوتیسم

اختلال طیف اوتیسم (ASD) با چالش های عمیق در حوزه های ارتباطی و اجتماعی همراه است که نیازمند مداخلات زودهنگام و چندوجهی می باشد. هدف این پژوهش، مقایسه اثربخشی «بازی درمانی گروهی» به عنوان یک رویکرد طبیعی گرا و «مداخلات زودهنگام مبتنی بر والدین و روش های ساختاریافته» بر مهارت های اجتماعی و توجه اشتراکی در کودکان پیش دبستانی مبتلا به اوتیسم است. روش پژوهش از نوع نیمه تجربی با طرح پیش آزمون-پس آزمون با گروه کنترل بود. جامعه آماری شامل کودکان مبتلا به اوتیسم بود که بر اساس معیارهای تشخیصی انتخاب شدند. یافته ها نشان داد که اگرچه مداخلات ساختاریافته مانند ABA و TEACCH در آموزش مهارت های فردی و زبانی پایه موثرند، اما بازی درمانی گروهی تاثیر معنادارتری بر افزایش «توجه اشتراکی» (Joint Attention) و تعاملات دوطرفه دارد. همچنین، آموزش والدین به عنوان عامل تقویت کننده، پل ارتباطی میان محیط درمان و خانه ایجاد کرده و تعمیم مهارت ها را تسهیل می کند. نتیجه گیری می شود که ترکیبی از رویکردهای ساختاریافته (برای یادگیری مهارت های پایه) و رویکردهای طبیعی گرا مانند بازی درمانی (برای تعاملات اجتماعی) و آموزش فعال والدین، کارآمدترین مدل برای مداخله زودهنگام در اوتیسم است.

کلیدواژه ها:

اختلال طیف اوتیسم ، بازی درمانی گروهی ، توجه اشتراکی ، مداخله زودهنگام مبتنی بر والدین ، تحلیل رفتار کاربردی