بررسی ساختاری رابطه میان سواد هوش مصنوعی معلمان و نوآوری در تدریس

تحولات شتابان فناوری های هوش مصنوعی، چشم انداز آموزش را به طور بنیادین دگرگون کرده و ضرورت ارتقای سواد هوش مصنوعی معلمان را بیش از پیش برجسته ساخته است. پژوهش حاضر با هدف بررسی ساختاری رابطه میان سواد هوش مصنوعی معلمان و نوآوری در تدریس انجام شده است. در این مطالعه، سواد هوش مصنوعی به عنوان مجموعه ای از دانش مفهومی، مهارت های کاربردی، نگرش انتقادی و توانایی به کارگیری اخلاق محور ابزارهای هوش مصنوعی در فرآیند آموزش تعریف شده و نوآوری در تدریس نیز شامل طراحی روش های خلاقانه، استفاده از فناوری های نوین آموزشی، شخصی سازی یادگیری و بهبود تعامل یاددهی–یادگیری در نظر گرفته شده است.روش پژوهش از نوع توصیفی–همبستگی با رویکرد مدل یابی معادلات ساختاری بوده است. جامعه آماری شامل معلمان مقاطع مختلف تحصیلی بوده و نمونه با روش نمونه گیری تصادفی انتخاب شده است. ابزار گردآوری داده ها پرسشنامه های استاندارد سنجش سواد هوش مصنوعی و نوآوری در تدریس بوده که روایی آن ها با تحلیل عاملی تاییدی و پایایی از طریق ضریب آلفای کرونباخ تایید شده است. داده ها با استفاده از نرم افزارهای آماری پیشرفته تحلیل گردیده اند.یافته ها نشان داد سواد هوش مصنوعی معلمان تاثیر مثبت و معناداری بر نوآوری در تدریس دارد و ابعاد مهارت کاربردی و نگرش فناورانه، بیشترین سهم را در تبیین واریانس نوآوری آموزشی ایفا می کنند. همچنین نتایج مدل ساختاری حاکی از آن است که تقویت دانش مفهومی هوش مصنوعی، زمینه ساز به کارگیری روش های تدریس خلاقانه و بهره گیری اثربخش از ابزارهای هوشمند آموزشی می شود. این نتایج بیانگر آن است که توسعه حرفه ای معلمان در حوزه هوش مصنوعی می تواند به ارتقای کیفیت تدریس، افزایش انگیزش یادگیرندگان و بهبود نتایج آموزشی منجر شود.بر این اساس، پیشنهاد می شود سیاست گذاران آموزشی با طراحی دوره های توانمندسازی در حوزه کاربرد هوش مصنوعی در آموزش، بستر لازم برای ارتقای نوآوری آموزشی را فراهم سازند. سرمایه گذاری هدفمند در توسعه سواد هوش مصنوعی، گامی اساسی در جهت تحول دیجیتال نظام آموزشی و تحقق آموزش هوشمند محسوب می شود.