بررسی نقش واسطه ای ذهن آگاهی والدین در رابطه بین انسجام خانواده و کاهش رفتارهای کلیشه ای کودکان کم توان ذهنی

هدف پژوهش حاضر، بررسی نقش واسطه ای ذهن آگاهی والدین در رابطه بین انسجام خانواده و کاهش رفتارهای کلیشه ای کودکان کم توان ذهنی بود. رفتارهای کلیشه ای از جمله مشکلات رایج در میان کودکان کم توان ذهنی است که می تواند بر روند رشد اجتماعی، هیجانی و آموزشی آنان اثر منفی بگذارد. ازسوی دیگر،انسجام خانواده به عنوان یکی از مهم ترین مولفه های عملکرد خانواده، زمینه ساز امنیت روانی، تعامل موثر و حمایت عاطفی در محیط خانه است. در این میان، ذهن آگاهی والدین می تواند به عنوان یک متغیر روان شناختی موثر،کیفیت تعامل والدکودک را ارتقا داده ودرکاهش تنش هاو رفتارهای ناسازگارانه کودک نقش ایفا کند.پژوهش حاضراز نوع توصیفی،همبستگی وبارویکرد مدل یابی معادلات ساختاری انجام شد.جامعه آماری شامل والدین کودکان کم توان ذهنی بود که از مراکز آموزشی و توان بخشی مرتبط انتخاب شدند. داده ها با استفاده از پرسشنامه های استاندارد انسجام خانواده، ذهن آگاهی والدین و رفتارهای کلیشه ای کودکان گردآوری و سپس با روش های آماری مناسب تحلیل شدند.یافته ها نشان دادکه انسجام خانواده با ذهن آگاهی والدین رابطه مثبت و معنادار دارد و ذهن آگاهی والدین نیز با کاهش رفتارهای کلیشه ای کودکان کم توان ذهنی ارتباط منفی و معناداری نشان می دهد. همچنین نتایج تحلیل مسیر بیانگر آن بود که ذهن آگاهی والدین نقش واسطه ای معناداری در رابطه بین انسجام خانواده و کاهش رفتارهای کلیشه ای کودکان دارد. به بیان دیگر، هرچه خانواده ازانسجام بیشتری برخوردار باشد،والدین با آگاهی و حضور ذهن بالاتری با کودک تعامل می کنند و این امر می تواند به کاهش رفتارهای کلیشه ای در کودکان منجر شود.براساس نتایج پژوهش، تقویت انسجام خانواده وآموزش مهارت های ذهن آگاهی به والدین می تواندبه عنوان یک راهبردموثر در مداخلات روان شناختی و توان بخشی برای کاهش رفتارهای کلیشه ای کودکان کم توان ذهنی مورد توجه قرار گیرد.

کلیدواژه ها:

ذهن آگاهی والدین ، انسجام خانواده ، رفتارهای کلیشه ای ، کودکان کم توان ذهنی