نقش خودارزیابی دانش آموزان در بهبود مسیر یادگیری و پیشرفت تحصیلی در مدارس ابتدایی

نظام های آموزشی در سراسر جهان با گذر از رویکردهای سنتی و معلم محور، به سمت الگوهای یادگیرنده محور و تعاملی حرکت کرده اند که در این میان، مقطع ابتدایی به دلیل نقش پایه ای در شکل گیری شخصیت علمی و روان شناختی دانش آموزان از اهمیتی دوچندان برخوردار است. هدف اصلی این مقاله مروری، بررسی و تحلیل جامع نقش خودارزیابی دانش آموزان در بهبود مسیر یادگیری و ارتقای سطح پیشرفت تحصیلی در مدارس ابتدایی است. خودارزیابی به عنوان یکی از ارکان اساسی ارزشیابی تکوینی، دانش آموز را از یک دریافت کننده منفعل اطلاعات به یک تحلیل گر فعال و مشارکت کننده در فرآیند یاددهی-یادگیری تبدیل می کند. این رویکرد نه تنها باعث افزایش خودآگاهی دانش آموزان نسبت به نقاط قوت و ضعف خود می شود، بلکه مهارت های خودتنظیمی و فراشناختی آنان را نیز به میزان قابل توجهی تقویت می نماید. در این راستا، بازخورد مستمر و هدفمند از سوی معلمان و همتایان، در کنار ابزارهای نوین آموزشی، می تواند اثربخشی فرآیند خودارزیابی را به حداکثر برساند. با بررسی نظام های ارزشیابی کیفی و بدون نمره، مشخص می شود که تغییر ساختار نمره دهی به تنهایی کافی نیست، بلکه ایجاد فرهنگ ارزیابی درونی و نهادینه کردن آن در ذهن کودکان است که مسیر یادگیری پایدار را تضمین می کند. دستاوردهای این پژوهش نشان می دهد که ادغام خودارزیابی با راهبردهای تدریس فعال، به کاهش اضطراب امتحان، افزایش انگیزه درونی و در نهایت دستیابی به درک مفهومی عمیق تر منجر می گردد. در نتیجه، برنامه ریزان درسی و معلمان باید بسترهای لازم را برای آموزش و اجرای صحیح تکنیک های خودارزیابی در کلاس های درس مقطع ابتدایی فراهم آورند.

کلیدواژه ها:

خودارزیابی ، پیشرفت تحصیلی ، مسیر یادگیری ، ارزشیابی تکوینی ، مقطع ابتدایی.