نقش مخاطب در تولید معنا درهنرمعاصرباتاکید بر نظریه دریافت

هنر معاصر بیش از هر دوره ای در تاریخ هنر، جایگاه مخاطب را از یک ناظر منفعل به مشارکت کننده ای فعال در فرآیند تولید معنا ارتقا داده است. در چنین بستری، نظریه دریافت به عنوان یکی از رویکردهای مهم در مطالعات هنری و ادبی، بر نقش تفسیرگرانه مخاطب در شکل گیری معنای اثر تاکید می کند. این پژوهش با هدف بررسی نقش مخاطب در تولید معنا در هنر معاصر و با تکیه بر مبانی نظری نظریه دریافت انجام شده است. مسئله اصلی پژوهش آن است که چگونه مخاطب در مواجهه با اثر هنری معاصر، از طریق تجربه زیباشناختی، پیش دانسته ها، زمینه های فرهنگی و افق انتظارات خود، در شکل گیری و بازتولید معنا مشارکت می کند.روش پژوهش حاضر توصیفی–تحلیلی و مبتنی بر مطالعه منابع نظری مرتبط با زیبایی شناسی دریافت، به ویژه دیدگاه های نظریه پردازانی همچون هانس روبرت یائوس و ولفگانگ ایزر است. یافته های پژوهش نشان می دهد که در هنر معاصر، معنا نه به صورت ثابت و از پیش تعیین شده در اثر وجود دارد و نه صرفا به نیت هنرمند محدود می شود، بلکه در فرآیند تعامل میان اثر هنری و مخاطب شکل می گیرد. از این منظر، مخاطب با تفسیرهای متکثر خود، امکان گشودگی معنایی اثر را فراهم می سازد و هر مواجهه می تواند به تولید معنایی تازه بینجامد.نتایج پژوهش نشان می دهد که نظریه دریافت چارچوبی مناسب برای فهم تحولات معنایی در هنر معاصر فراهم می آورد؛ چراکه این نظریه بر پویایی معنا، نقش تجربه زیسته مخاطب و تعامل فعال میان اثر و دریافت کننده تاکید دارد. در نتیجه، درک هنر معاصر بدون توجه به جایگاه مخاطب و فرآیند دریافت، ناقص خواهد بود و معنا به عنوان پدیده ای بیناذهنی و تعاملی شکل می گیرد.

کلیدواژه ها:

مخاطب ، تولید معنا ، هنر معاصر ، نظریه دریافت ، افق انتظارات ، تجربه زیباشناختی ، تفسیر مخاطب