تحلیل اقتصادی و راهبردی به روز شده انرژی های تجدیدپذیر دریایی در ایران: فرصت ها و چالش ها در تولید برق از امواج و جزر و مد

این مقاله با تمرکز بر اقتصاد تولید برق از انرژی های تجدیدپذیر دریایی (امواج و جزر و مد) در سواحل ایران و با به کارگیری چارچوب تحلیل PESTEL، ابعاد سیاسی، اقتصادی، اجتماعی، فناوری، زیست محیطی و قانونی را بررسی می کند. تحلیل اقتصادی شامل بررسی نرخ بازگشت سرمایه و حساسیت به تغییرات نرخ ارز است. نتایج نشان می دهد با بیش از ۱۲۰۰ کیلومتر ساحل فعال در خلیج فارس و دریای عمان، ایران پتانسیل بالایی برای استخراج انرژی دریایی دارد؛ اما هزینه بالای سرمایه گذاری اولیه برای نصب توربین ها و زیرساخت انتقال برق، ضعف قابلیت های فنی در طراحی و نگهداری تجهیزات دریایی، پیچیدگی های حقوقی و محیط زیستی و فقدان مشوق های مالی از جمله موانع اصلی هستند. در چشم انداز جهانی، پروژه های پیش تجاری سازی انرژی امواج و جزر و مد با حمایت دولت ها در حال گسترش است؛ برای مثال اتحادیه اروپا تا سال ۲۰۲۵ حدود ۱۱۲ مگاوات ظرفیت دارد و یک نیروگاه موج محور ۳۰ مگاواتی در ایرلند با تولید سالانه نزدیک به ۱۵ گیگاوات ساعت، کاهش تدریجی LCoE و افزایش بازده عملیاتی را نشان می دهد. در ایران، توسعه زیرساخت هایی مانند اسکله های تحقیقاتی، شبکه انتقال برق دریایی و سامانه های پایش دریا ضروری است. تدوین قوانین حریم دریایی، ارائه تعرفه های تضمینی خرید برق، اعطای معافیت های مالیاتی و تسهیلات اعتباری و تنظیم نقشه های فضایی برای شناسایی مناطق مستعد و حفاظت از اکوسیستم های ساحلی از راهبردهای کلیدی محسوب می شوند. سرمایه گذاری در این حوزه می تواند به خلق اشتغال در مراحل طراحی، ساخت و نگهداری تجهیزات، تقویت صنایع بومی و افزایش سهم انرژی های پاک در سبد ملی منجر شود. در نهایت، توسعه فناوری های بومی و تقویت همکاری های بین المللی در انتقال دانش فنی، افق روشنی برای بهره برداری از ظرفیت انرژی دریایی ایران فراهم می کند.

کلیدواژه ها:

انرژی های تجدیدپذیر دریایی ، اقتصاد انرژی ، جزر و مد ، امواج ایران ، تحلیل PESTEL ، اقتصاد آبی ، هزینه سطح بندی شده انرژی (LCoE)