شناسایی مهم ترین متغیرهای محیطی در پیش بینی مکانی مناطق مستعد سیل گیری با استفاده از مدل بیشینه آنتروپی در بخشی از استان گلستان

سیل یک مشکل جدی ویرانگر و یک خطر طبیعی مخرب طی سال های گذشته است. در پژوهش حاضر به منظور مدلسازی و تهیه نقشه ی مکانی مناطق مستعد سیل گیری حوزه آبخیز سالیان تپه با مساحت ۴۵۱۵.۴۷ کیلومتر مربع در استان گلستان از مدل بیشینه آنتروپی که یکی از مدل های پیشرفته داده کاوی است استفاده شده است. ابتدا بر اساس گزارش های موجود و بررسی های میدانی نقشه پراکنش سیل تهیه شد. برای مدل سازی ماکزیمم آنتروپی سیزده متغیر اثرگذار به عنوان عوامل پیش بینی کننده شامل طبقات ارتفاعی، درصد شیب، جهت شیب، بارندگی، فاصله از شبکه زهکشی، کاربری اراضی، سنگ شناسی، بافت خاک، انحنای طرح، انحنای پروفیل، شاخص رطوبت توپوگرافی، تراکم زهکشی و شاخص توان جریان شناسایی و به مدل معرفی شد. سه سری متفاوت از نقاط وقوع خطر سیل (ds۱, ds۲, ds۳) شامل ۷۰ درصد برای آموزش مدل و ۳۰ درصد برای اعتبار سنجی به صورت تصادفی آماده شد تا دقت و صداقت مدل مورد ارزیابی قرار بگیرد. دقت مدل بر اساس شاخص ROC مورد ارزیابی قرار گرفت و مدل بیشینه آنتروپی دقت پیش بینی عالی (بالای ۹۰ درصد) از خود نشان داد. همچنین در این تحقیق درجه اهمیت متغیرها توسط مدل مورد بررسی قرار گرفت و عوامل تراکم زهکشی (حدود ۴۹ درصد اهمیت)، فاصله از جریان (حدود ۱۵ درصد اهمیت) به عنوان مهم ترین عوامل محیطی موثر بر سیل گیری منطقه مورد مطالعه شناسایی شدند به ترتیب به عنوان مهم ترین عوامل پیش بینی کننده در این منطقه شناسایی شدند.

کلیدواژه ها:

حوزه آبخیز سالیان تپه ، ربوستنس(صداقت مدل) ، سیل گیری ، شاخص ROC ، عوامل پیش بینی کننده ، مدل داده کاوی