خوانش داستان های کوتاه «دهلیز» و «عروسک چینی من» هوشنگ گلشیری بر مبنای مولفه های توازی تصویری

در داستان ها به ویژه داستان های مدرن، ارتباط تنگاتنگی میان شگردهای بلاغی و متن داستان وجود دارد. توازی تصویری که شکل گسترش یافته اسلوب معادله در نثر فارسی است، یکی از شگردهای مهم بلاغی و هنری در روایت داستانی است که از طریق ایجاد تصاویر موازی، به تقویت ساختار متن، برجسته سازی معنا و افزایش تاثیرگذاری اثر کمک می کند. پژوهش حاضر با هدف بررسی جایگاه و کارکرد توازی تصویری در داستان های کوتاه دهلیز و عروسک چینی من از مجموعه داستان های کوتاه نیمه تاریک ماه هوشنگ گلشیری انجام شده است. منظور از مولفه های توازی تصویری، این است که در داستان چه رویدادهای موازی ای در جریان است که برای القای مضمون داستان، می تواند کمک کننده باشد. این کنش های داستانی موازی، پی رنگ داستان را غنی و تاثیرگذار می کند. نمونه های شاخص توازی تصویری، در دو داستان دهلیز و عروسک چینی من استخراج شده و به روش تحلیل کیفی مورد بررسی قرار گرفته اند. گلشیری از توازی تصویری بیشتر برای برجسته سازی تقابل های معنایی، بیان مسائل سیاسی- اجتماعی، بحران های وجودی شخصیت ها و پیچیدگی های ذهنی آنان بهره می گیرد. بهره گیری خلاقانه این نویسنده از این شگرد، بیانگر ظرفیت های داستان نویسی معاصر فارسی در عرصه تصویرپردازی و معنا آفرینی است.

کلیدواژه ها:

هوشنگ گلشیری ، دهلیز ، عروسک چینی من ، داستان مدرن ، توازی تصویری.