بررسی و واکاوی نقش هوش هیجانی در تعدیل رابطه بین اضطراب امتحان و عملکرد شناختی دانش آموزان

اضطراب امتحان به عنوان یکی از موانع اصلی یادگیری، می تواند با ایجاد بار شناختی اضافی، بر فرآیندهای ذهنی مانند حافظه، توجه و استدلال دانش آموزان تاثیر منفی بگذارد. با این حال، شواهد نشان می دهد که عوامل شخصیتی و روان شناختی، از جمله هوش هیجانی، ممکن است به عنوان یک عامل محافظت کننده عمل کنند. هدف از این پژوهش، واکاوی نقش هوش هیجانی در تعدیل (Moderation) رابطه بین اضطراب امتحان و عملکرد شناختی دانش آموزان بود تا مشخص شود آیا هوش هیجانی می تواند شدت تاثیرات مخرب اضطراب را کاهش دهد یا خیر.روش کار: این پژوهش از نوع توصیفی-همبستگی و از نظر هدف، کاربردی است که با رویکردی کیفی-تفسیری انجام شده است. جامعه پژوهش شامل دانش آموزان مقطع متوسطه بود که با روش نمونه گیری در دسترس انتخاب شدند. ابزارهای گردآوری داده ها شامل پرسشنامه استاندارد اضطراب امتحان و پرسشنامه سنجش هوش هیجانی بود. در این مطالعه، به جای تحلیل های آماری کمی، بر تحلیل مفهومی داده ها و واکاوی الگوهای رفتاری و شناختی تمرکز شد تا مکانیسم های زیربنایی تعامل میان متغیرها شناسایی گردد.نتیجه گیری: یافته های این پژوهش تاکید می کند که صرفا کاهش اضطراب به تنهایی کافی نیست، بلکه تقویت مهارت های هوش هیجانی می تواند تاب آوری شناختی دانش آموزان را در برابر استرس امتحان افزایش دهد. پیشنهاد می شود برنامه های آموزشی و مشاوره ای مدرسه ها، علاوه بر تکنیک های مدیریت استرس، بر آموزش مهارت های هوش هیجانی از جمله شناسایی، درک و تنظیم هیجانات تمرکز کنند تا بستر مناسب تری برای عملکرد شناختی بهینه و یادگیری موثر فراهم گردد.

کلیدواژه ها:

هوش هیجانی ، اضطراب امتحان ، عملکرد شناختی ، دانش آموزان ، تعدیل گری ، مدیریت هیجان ، یادگیری