بررسی عوامل موثر بر بی نظمی و بی توجهی دانش آموزان نوجوان در کلاس

پژوهش حاضر با هدف بررسی عوامل موثر بر بی نظمی و بی توجهی دانش آموزان نوجوان در کلاس درس انجام شد. بی نظمی رفتاری و بی توجهی شناختی از چالش های شایع در دوره نوجوانی هستند که تاثیرات منفی قابل توجهی بر عملکرد تحصیلی، تعاملات اجتماعی و سلامت روان دانش آموزان دارند. در این مطالعه ترکیبی (کمی-کیفی) با استفاده از روش همبستگی و تحلیل مسیر، ۳۸۴ دانش آموز نوجوان (۱۴ تا ۱۶ سال) از مدارس متوسطه اول شهر تهران به روش نمونه گیری خوشه ای چندمرحله ای انتخاب شدند و پرسشنامه های عوامل فردی (خستگی و کسالت، نشخوار فکری، خودتنظیمی)، عوامل کلاسی (روش تدریس معلم، جو عاطفی کلاس، اندازه و تراکم کلاس) و عوامل زمینه ای (استفاده از صفحه نمایش، حمایت والدین، کیفیت خواب) را تکمیل کردند. همچنین با ۲۲ نفر از معلمان با تجربه مصاحبه نیمه ساختاریافته انجام شد تا عوامل موثر از دیدگاه آن ها شناسایی شود. یافته های تحلیل مسیر نشان داد که سه گروه عوامل فردی، کلاسی و زمینه ای به طور مستقیم و غیرمستقیم بر بی نظمی و بی توجهی تاثیر می گذارند و در مجموع ۵۸ درصد از واریانس بی نظمی و ۶۲ درصد از واریانس بی توجهی را تبیین می کنند. همچنین نتایج تحلیل تعدیل کنندگی نشان داد که عوامل فردی در نوجوانان ۱۴ ساله و عوامل کلاسی در نوجوانان ۱۶ ساله نقش پررنگ تری داشتند. در مجموع، نتایج این پژوهش نشان می دهد که بی نظمی و بی توجهی در کلاس یک پدیده چندعاملی است و مداخلات موثر باید به طور همزمان به وضعیت درونی نوجوان، کیفیت تدریس و محیط کلاس، و بافت خانواده و سبک زندگی او توجه داشته باشند.

کلیدواژه ها:

بی نظمی ، بی توجهی ، نوجوانان ، عوامل کلاسی ، خودتنظیمی.