شناسایی و رتبه بندی چالش های تحقق درآمدهای پایدار در شهرداری ها با رویکرد مدیریت استراتژیک

این مقاله با رویکردی نظری و مبتنی بر مدیریت استراتژیک، به شناسایی و رتبه بندی چالش های تحقق درآمدهای پایدار در شهرداری ها می پردازد و می کوشد نشان دهد چرا «پایداری درآمدی» صرفا مسئله ای مالی نیست، بلکه برآیند برهم کنش عوامل نهادی، قانونی، اقتصادی، مدیریتی، اجتماعی و فناورانه در نظام حکمرانی شهری است. در گام نخست، با اتکا به مرور منسجم ادبیات تامین مالی شهری و مدیریت استراتژیک، مفهوم درآمد پایدار و معیارهای آن—از جمله کفایت، ثبات، عدالت، کارایی، شفافیت و تاب آوری—صورت بندی می شود. سپس، چالش های اثرگذار در تحقق این درآمدها در قالب یک طبقه بندی چندسطحی تبیین می گردد؛ به نحوی که کانون های مسئله ساز از «ساختارهای نهادی و تعارض منافع» و «ابهام ها و ناپایداری های مقرراتی» تا «آسیب پذیری در برابر شوک های کلان اقتصادی»، «ضعف نظام وصول و کنترل نشت درآمد»، «محدودیت ظرفیت مدیریتی و داده ای»، و «فرسایش اعتماد عمومی و حساسیت های عدالت شهری» را دربرگیرد. در گام بعد، مقاله یک منطق رتبه بندی چندمعیاره پیشنهاد می کند که اهمیت چالش ها را با معیارهایی نظیر شدت اثر بر پایداری درآمدی، فوریت، فراوانی، قابلیت کنترل در سطح شهرداری، و هزینه –فایده مداخله می سنجد و از این طریق، تمایزی روشن میان «علت های ریشه ای» و «علائم سطحی» ارائه می دهد. در نهایت، پیامدهای راهبردی نتایج برای تدوین راهبردهای درآمدی پایدار، هم راستاسازی آن ها با ماموریت و ظرفیت نهادی شهرداری، و طراحی سازوکارهای پایش و پاسخ گویی بحث می شود. مقاله نتیجه می گیرد که گذار به درآمدهای پایدار، مستلزم بازآرایی نهادی، بهبود شفافیت و اعتماد، تقویت ظرفیت داده محور، و انتخاب سبدی متوازن از ابزارهای درآمدی است؛ همچنین مسیرهایی برای پژوهش های آینده، از جمله آزمون تجربی مدل در شهرهای مختلف و توسعه شاخص های تاب آوری مالی، پیشنهاد می گردد.

کلیدواژه ها:

درآمدهای پایدار ، شهرداری ، مدیریت استراتژیک ، رتبه بندی چالش ها ، تامین مالی شهری