مطالعه و ارتقای مدیریت داده های آزمون های حوزه پزشکی بر اساس چارچوب DAMA-DMBOK

مقدمه: مدیریت داده های آزمون های پیشرفت و صلاحیت حرفه ای در آموزش پزشکی، به دلیل نقش محوری در تضمین کیفیت آموزش و تصمیم سازی آموزشی، از اهمیت ویژه ای برخوردار است. با این حال، چرخه ی داده ای آزمون ها در نهادهایی مانند مرکز سنجش، به صورت جزیره ای و ناهمگون عمل می کند که منجر به چالش هایی چون پراکندگی، عدم استانداردسازی و آسیب پذیری های امنیتی شده است. این پژوهش با هدف طراحی و اعتبارسنجی مدل جامع مدیریت داده برای ارتقای وضعیت موجود انجام شد. روش ها: این مطالعه با رویکرد ترکیبی اکتشافی- توصیفی انجام گرفت. در فاز کیفی، از فراترکیب و مصاحبه با ۱۶ نفر از خبرگان برای استخراج چالش ها و تدوین سازه های اولیه مدل استفاده شد. در فاز کمی، روابط مدل با استفاده از مدل سازی معادلات ساختاری حداقل مربعات جزئی و ابزار پرسشنامه بر روی نمونه ای شامل ۱۴۲ نفر از کارشناسان مورد تایید قرار گرفت. یافته ها: مدل پیشنهادی، چارچوب DAMA-DMBOK را به چهار بعد اصلی بومی شده شامل: راهبری و امنیت داده، کیفیت داده، مدیریت داده های اصلی و مرجع، و معماری و زیرساخت داده ای، متناسب با حوزه ی آزمون های پزشکی تقلیل داده و سازماندهی می کند. نتایج تحلیل پی-ال-اس، با برازش خوب مدلR۲  بالا برای متغیرهای وابسته و Q۲  مثبت)، نشان داد که حاکمیت داده قوی ترین عامل در بهبود کیفیت داده ها و مدیریت داده های اصلی در این نهادها است. نتیجه گیری: اجرای این مدل اقتضایی می تواند با افزایش دقت داده ها، بهبود امنیت و تسهیل تصمیم گیری استراتژیک آموزشی، در ارتقای مدیریت داده های آزمون ها موفق عمل کند. یافته ها به پیشرفت نظری در اقتضایی سازی چارچوب های بین المللی مدیریت داده مانند داما در محیط های آموزشی کمک کرده و راهکارهای عملی و ساختارمندی را برای نهادهای آموزش پزشکی ایران جهت گذار از سیستم های جزیره ای به یک سیستم یکپارچه و امن ارائه می دهد

کلیدواژه ها:

مدیریت داده ، DAMA-DMBOK ، آزمون های پزشکی ، مدیریت داده های اصلی ، حاکمیت داده ، کیفیت داده ، ارزیابی آموزشی