تاثیر واقعیت مجازی بر یادگیری مفاهیم علوم تجربی دانش آموزان مقطع ابادانی

مسئله اصلی این پژوهش، بررسی تاثیر فناوری واقعیت مجازی بر یادگیری مفاهیم علوم تجربی دانش آموزان مقطع ابتدایی است؛ چراکه روش های سنتی تدریس علوم تجربی، به ویژه در انتقال مفاهیم انتزاعی و غیرقابل مشاهده، با چالش هایی همچون کاهش انگیزه و مشارکت دانش آموزان مواجه شده است. هدف این مطالعه، تعیین میزان اثربخشی آموزش مبتنی بر واقعیت مجازی بر یادگیری مفاهیم علوم تجربی (شامل مولفه های درک مفهومی، انگیزه یادگیری و یادگیری پایدار) در دانش آموزان پایه چهارم ابتدایی شهر اصفهان بود. روش پژوهش از نوع نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون-پس آزمون با گروه کنترل بود. جامعه آماری شامل تمامی دانش آموزان پسر پایه چهارم ابتدایی شهر اصفهان در سال تحصیلی ۱۴۰۵-۱۴۰۴ بود که از میان آن ها با استفاده از روش نمونه گیری خوشه ای چندمرحله ای، ۶۰ دانش آموز انتخاب شده و به طور تصادفی در دو گروه آزمایش (۳۰ نفر) و کنترل (۳۰ نفر) جایدهی شدند. ابزار گردآوری اطلاعات، پرسشنامه محقق ساخته سنجش درک مفاهیم علوم تجربی و پرسشنامه سنجش انگیزه یادگیری علوم بود که روایی محتوایی هر دو ابزار توسط متخصصان علوم تربیتی و آموزش علوم تایید و پایایی آن ها با ضریب آلفای کرونباخ به ترتیب ۸۷/۰ و ۸۴/۰ محاسبه گردید. گروه آزمایش به مدت ۸ جلسه ۵۰ دقیقه ای تحت مداخله آموزش با نرم افزار واقعیت مجازی قرار گرفت، در حالی که گروه کنترل همان مفاهیم را با روش سنتی (سخنرانی و تصاویر دو بعدی) آموزش دیدند. روش تجزیه و تحلیل داده ها شامل آمار توصیفی (میانگین و انحراف معیار) و آمار استنباطی (آزمون تحلیل کوواریانس یکراهه) بود. یافته ها نشان داد که پس از حذف اثر پیش آزمون، میانگین نمرات درک مفاهیم علوم تجربی گروه آزمایش در پس آزمون به طور معناداری بیشتر از گروه کنترل بود (۰.۰۱>p). همچنین آموزش مبتنی بر واقعیت مجازی تاثیر مثبت و معناداری بر انگیزه یادگیری علوم دانش آموزان داشت. نتیجه پژوهش حاکی از آن است که واقعیت مجازی به عنوان یک فناوری توانمند در آموزش علوم تجربی می تواند مفاهیم انتزاعی و دشوار را برای دانش آموزان ابتدایی ملموس و قابل درک ساخته و با ایجاد تجربه ای غوطه ورکننده، تعامل و انگیزه یادگیری را به طور چشمگیری افزایش دهد.

کلیدواژه ها:

واقعیت مجازی ، یادگیری مفاهیم علوم تجربی ، دانش آموزان ابتدایی ، درک مفهومی ، انگیزه یادگیری