موانع اجرای تدریس خلاق از دیدگاه معلمان و راهکارهای فرهنگ سازی آن

تدریس خلاق به عنوان یکی از شایستگی های کلیدی قرن بیست و یکم، نقشی اساسی در آماده سازی دانش آموزان برای مواجهه با چالش های پیچیده جهان امروز ایفا می کند. با این حال، علی رغم تاکید گسترده اسناد فرادستی و پژوهش های آموزشی بر ضرورت پرورش خلاقیت در مدارس، اجرای عملی تدریس خلاق با موانع متعددی روبروست. این مقاله به روش مرور نظام مند و تحلیل اسنادی، به شناسایی و دسته بندی موانع اجرای تدریس خلاق از دیدگاه معلمان بر اساس مدل بوم شناختی برونفنبرنر می پردازد و سپس راهکارهای فرهنگ سازی را در سطوح مختلف ارائه می دهد. یافته ها نشان می دهد که موانع در پنج سطح فردی (باورها، نگرش ها و دانش معلمان)، خردسیستم (فشار همسالان، انتظارات اولیا، جو مدرسه)، میانه سیستم (ارتباط مدرسه با خانواده و جامعه)، برون سیستم (سیستم های ارزشیابی، برنامه درسی فشرده، کمبود منابع) و کلان سیستم (فرهنگ سازمانی، انتظارات اجتماعی، نظام آموزشی متمرکز) قابل تحلیل هستند. راهکارهای فرهنگ سازی تدریس خلاق نیز در چهار حوزه توانمندسازی معلمان، بازطراحی ساختارهای مدرسه، مشارکت ذی نفعان و اصلاح سیاست های آموزشی ارائه شده است.

کلیدواژه ها:

تدریس خلاق ، موانع اجرایی ، دیدگاه معلمان ، فرهنگ سازی ، مدل بوم شناختی