برآورد هزینه مبادله دریافت تسهیلات بانکی به تفکیک عقود (مطالعه موردی بانک پارسیان)

با توجه به تعدد بانک ها و رقابتی بودن صنعت بانکداری در اقتصاد ایران، کاهش هزینه مبادله تسهیلات به عنوان امری بسیار مهم برای سنجش کارآیی (کارآمد بودن) بانک ها و ترغیب مشتریان برای سپرده گذاری در بانک مورد توجه قرار گرفته است. پژوهش حاضر سعی دارد هزینه مبادله تسهیلات را به تفکیک ۸ نوع عقود بانکی برآورد کند. مورد مطالعه بانک پارسیان است که اطلاعات مربوط به ۲۶۳ مشتری حقیقی و حقوقی دریافت کننده تسهیلات در ۱۱ استان کشور با مصاحبه جمع آوری شد. نتایج نشان داد که عقود قرض الحسنه، جعاله و مرابحه به ترتیب با میانگین ۶/۳۵۸، ۳/۱۰۶۱ و ۹/۱۵۷۱ ده هزار ریال دارای کمترین هزینه مبادله و عقود مشارکت مدنی بازرگانی، مشارکت مدنی غیربازرگانی و مضاربه به ترتیب با میانگین هزینه مبادله ۳/۱۵۳۴۳۷، ۱/۱۰۸۶۱۲ و ۹/۵۷۱۰ ده هزار ریال دارای بیشترین هزینه مبادله هستند. از این مقدار، مراحل رفت وآمد، تشکیل پرونده، انتظار و بازپرداخت به ترتیب ۴/۱۲، ۴/۲۶، ۱/۵۳ و ۱/۸ درصد از کل هزینه های مبادله را تشکیل می دهند. به این ترتیب، چابک سازی بانک و تسریع در فرایندها و تصمیم گیری ها برای کاهش هزینه های انتظار بیشترین تاثیر را بر هزینه مبادله خواهد داشت. همچنین، با عنایت به سهم قابل توجه هزینه های تشکیل پرونده برای اشخاص حقیقی (۷/۲۷ درصد) و حتی اشخاص حقوقی (۹/۲۲ درصد)، الکترونیکی و غیرحضوری کردن تشکیل پرونده نه تنها می تواند هزینه های این مرحله، بلکه هزینه های رفت وآمد را نیز کاهش دهد.

کلیدواژه ها:

هزینه مبادله ، عقود مبادله ای ، عقود مشارکتی ، بانک پارسیان