طراحی و اعتبارسنجی مدل تاثیرگذاری فناوری های نوین و هوش مصنوعی بر کیفیت یاددهی–یادگیری و کارآمدی مدیریت کلاس در مدارس

هدف پژوهش حاضر طراحی و اعتبارسنجی مدل تاثیرگذاری فناوری های نوین و هوش مصنوعی بر کیفیت یاددهی–یادگیری و کارآمدی مدیریت کلاس در مدارس است. با افزایش روزافزون کاربست ابزارهای دیجیتال و سامانه های هوشمند در نظام های آموزشی، ضرورت تحلیل علمی تاثیر این فناوری ها بر ابعاد شناختی، عاطفی و مدیریتی فرایند یادگیری بیش از پیش آشکار شده است. این پژوهش با رویکرد ترکیبی (کمی و کیفی) و با استفاده از پرسشنامه های استاندارد شده، مصاحبه های نیمه ساختاریافته و مشاهده نظام یافته در ۳۲ مدرسه متوسطه دوره اول و دوم انجام شد. یافته ها نشان داد که استفاده از سامانه های مبتنی بر هوش مصنوعی نظیر پلتفرم های تطبیقی یادگیری، ابزارهای تحلیل داده های کلاسی و دستیارهای مجازی آموزشی، به طور معناداری موجب افزایش انگیزه تحصیلی، بهبود بازخورد لحظه ای و کاهش بار مدیریتی معلمان شده است. همچنین، نتایج جدول های تحلیل واریانس و رگرسیون گام به گام حاکی از آن است که متغیرهای «شخصی سازی یادگیری»، «خودکارسازی وظایف تکراری اداری» و «تسهیل ارتباط معلم با دانش آموز و اولیا» بیشترین سهم را در تبیین واریانس کیفیت یاددهی–یادگیری دارند. با این حال، چالش هایی نظیر فقدان زیرساخت های سخت افزاری مناسب، مقاومت معلمان در برابر تغییر نقش های سنتی و نگرانی های مربوط به حریم خصوصی داده ها نیز به عنوان موانع جدی شناسایی شدند. در مجموع، یافته ها تاکید می کنند که هوش مصنوعی نه به عنوان جانشین معلم، بلکه به عنوان ابزاری توانمندساز در جهت ایجاد محیط های یادگیری پاسخگو، پویا و عادلانه عمل می کند. از این رو، طراحی برنامه های توانمندسازی معلمان، سرمایه گذاری هدفمند بر زیرساخت های پایدار و تدوین چارچوب های اخلاقی استفاده از داده های دانش آموزان از پیشنیازهای اساسی تحقق اثربخشی واقعی فناوری های نوین در مدارس محسوب می شود.

کلیدواژه ها:

هوش مصنوعی در آموزش ، مدیریت کلاس درس ، کیفیت یاددهی–یادگیری ، فناوری های نوین آموزشی.