اخلاق حرفه ای در استفاده از مدل های هوش مصنوعی در روانشناسی : چالش ها و راهکار ها.
سال انتشار: 1404
نوع سند: مقاله کنفرانسی
زبان: فارسی
مشاهده: 23
- صدور گواهی نمایه سازی
- من نویسنده این مقاله هستم
استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:
شناسه ملی سند علمی:
CONFERPS01_4837
تاریخ نمایه سازی: 10 خرداد 1405
چکیده مقاله:
با ظهور سریع هوش مصنوعی (AI) و ادغام ابزارهای مبتنی بر یادگیری ماشین در خدمات سلامت روان، تحولی بنیادین در نحوه ارزیابی، تشخیص و درمان اختلالات روانی ایجاد شده است. با این حال، استفاده از این فناوری ها چالش های اخلاقی پیچیده ای را برای متخصصان روانشناسی به همراه دارد که نیازمند بازنگری در کدهای اخلاقی سنتی است. هدف این مقاله مروری، بررسی انتقادی مهم ترین چالش های اخلاقی در به کارگیری هوش مصنوعی در روانشناسی است. یافته های این پژوهش نشان می دهد که مسائلی همچون «حریم خصوصی و امنیت داده ها»، «سوگیری های الگوریتمی و تبعیض»، «از دست رفتن اتحاد درمانی (Therapeutic Alliance)» و «ابهام در مسئولیت پذیری حرفه ای» از جمله اصلی ترین نگرانی های اخلاقی محسوب می شوند. در ادامه، این مقاله با استناد به مبانی اخلاق زیستی و استانداردهای حرفه ای، راهکارهایی را برای مواجهه با این چالش ها پیشنهاد می کند؛ از جمله: تدوین پروتکل های نظارتی دقیق، ارتقای سواد دیجیتال روانشناسان، شفافیت در الگوریتم ها و حفظ جایگاه «انسان در چرخه» (Human-in-the-loop) برای تضمین عدالت و کرامت انسانی. نتیجه گیری می شود که هوش مصنوعی باید به عنوان «تسهیل گر» و نه «جایگزین» برای درمانگر انسانی در نظر گرفته شود تا از آسیب های احتمالی به مراجعان پیشگیری گردد.کلیدواژه ها: هوش مصنوعی، اخلاق حرفه ای، روانشناسی، اتحاد درمانی، سوگیری الگوریتمی.
نویسندگان
عرفانه دلیر
۱-کارشناسی ارشد روانشناسی، دانشگاه پیام نور تبریز.