تربیت عاطفی در عصر الگوریتم ها: نقش معلم به مثابه راهنمای انسانیت در آموزش

در عصر گسترش فناوری های هوشمند و نفوذ الگوریتم ها به عرصه آموزش، بازاندیشی در ماهیت تربیت و جایگاه معلم ضرورتی دوچندان یافته است. مقاله حاضر با تمرکز بر مفهوم «تربیت عاطفی» می کوشد نسبت میان آموزش الگوریتم محور و نقش انسانی معلم را تحلیل کند. مسئله اصلی پژوهش آن است که در شرایطی که فرایندهای آموزشی به طور فزاینده تحت تاثیر داده محوری، شخصی سازی هوشمند و سامانه های تصمیم یار قرار گرفته اند، چگونه می توان از ساحت عاطفی، اخلاقی و انسانی آموزش صیانت کرد. این پژوهش از نظر هدف، بنیادی-نظری و از حیث روش، توصیفی-تحلیلی با تکیه بر مطالعه اسنادی و تحلیل مفهومی است. داده های پژوهش از طریق بررسی منابع علمی و نظری در حوزه های تربیت عاطفی، یادگیری اجتماعی-عاطفی، فلسفه تعلیم و تربیت، اخلاق مراقبت و مطالعات انتقادی فناوری آموزشی گردآوری شده اند. یافته های مقاله نشان می دهد که تربیت عاطفی، بخشی حاشیه ای یا مکمل در آموزش نیست، بلکه یکی از ارکان بنیادین یادگیری، هویت یابی، رشد اخلاقی و شکل گیری روابط انسانی است. همچنین، اگرچه الگوریتم ها و سامانه های هوشمند می توانند در تسهیل آموزش، افزایش دسترسی، ارائه بازخورد سریع و شخصی سازی یادگیری نقش موثری ایفا کنند، اما در فهم تجربه زیسته، تشخیص موقعیت های عاطفی پیچیده، و برقراری رابطه تربیتی اصیل با محدودیت های اساسی مواجه اند. بر این اساس، مقاله استدلال می کند که در عصر الگوریتم ها، نقش معلم حذف نمی شود، بلکه از انتقال دهنده محتوا به راهنمای انسانیت، مفسر موقعیت انسانی، الگوی عاطفی و اخلاقی، و حافظ کرامت و معنا بازتعریف می شود. نتیجه آنکه آموزش انسانی بدون تربیت عاطفی ناقص است و آینده آموزش مستلزم برقراری تعادل میان بهره گیری از فناوری و حفظ رابطه انسانی در فرایند تربیت است.

کلیدواژه ها:

تربیت عاطفی ، الگوریتم ها ، هوش مصنوعی در آموزش ، معلم ، رابطه معلم-متعلم ، یادگیری اجتماعی-عاطفی ، اخلاق آموزش دیجیتال ، تعلیم و تربیت انسان گرا