اقدام پژوهی : چگونه توانستم اختلال در املا نویسی عارف را به علت تشنج و لکنت زبان کاهش دهم

این اقدام پژوهی با هدف اصلی کاهش اختلال در املا نویسی دانش آموزی پایه اول ابتدایی به نام عارف، که دچار عقب ماندگی ذهنی خفیف ناشی از سابقه تشنج های مکرر و مشکل لکنت زبان بود، انجام پذیرفت. مسئله اصلی پژوهش، ناتوانی شدید دانش آموز در نوشتن به دلیل ضعف عضلات ظریف دست، نقص در پردازش حافظه و اضطراب بالای کلاسی بود که منجر به نمره بسیار پایین (۱ از ۲۰) و انزوای اجتماعی شده بود. روش پژوهش به صورت کیفی و با رویکرد مطالعه موردی (Action Research) طراحی و اجرا گردید. جامعه آماری پژوهش شامل خود دانش آموز، معلم، والدین و کارکنان مدرسه بود. برای گردآوری داده ها از ابزارهای متنوعی شامل مشاهده علمی، مصاحبه نیمه ساختاریافته با والدین و همکاران، و پرسشنامه استاندارد اختلالات نوشتاری استفاده شد. داده های حاصل از مرحله قبل و بعد از اقدام با استفاده از مدل تحلیلی ۶W (چه کسی، چه چیزی، کجا، چه زمانی، چرا، چگونه) مورد مقایسه و تحلیل قرار گرفتند. بر اساس تحلیل های انجام شده، سه راهکار اصلی انتخاب و اجرا گردید: اول، اجرای تمرینات حرکتی ظریف (مانند خمیربازی و نخ کردن مهره) برای تقویت عضلات دست و کاهش اسپاسم؛ دوم، بهره گیری از روش آموزش چندحسی فونگ (شامل نوشتن در سینی نمک و استفاده از حروف برجسته) برای جبران ضعف حافظه و ادراک؛ و سوم، استفاده از ابزارهای کمکی مانند گیره قلم و کاغذهای خط برجسته برای تسهیل فرآیند نگارش. یافته های تحقیق نشان دهنده تغییرات چشمگیر و معناداری در تمامی ابعاد بود. نمره املا نویسی دانش آموز از ۱ به ۱۳ افزایش یافت که جهشی ۱۲۰۰ درصدی را نشان می دهد. نتایج پرسشنامه نیز حاکی از بهبود وضعیت در ۹۳ درصد شاخص های مورد بررسی بود. به طور خاص، لرزش دست و فشار بیش از حد قلم حذف گردید، خط نوشتار از حالت غیرقابل خوانا به خوانا و منظم تبدیل شد و اضطراب و لکنت زبان دانش آموز در موقعیت های کلاسی به شدت کاهش یافت. در نهایت، این پژوهش نشان داد که با شناسایی دقیق ریشه های مشکلات یادگیری و بکارگیری روش های خلاقانه، بازی محور و مبتنی بر نیازهای فردی، می توان حتی در دانش آموزان با شرایط سخت جسمی و ذهنی، موفقیت تحصیلی و عاطفی را محقق ساخت.

کلیدواژه ها:

اختلال املا نویسی ، عقب ماندگی ذهنی ، روش چندحسی فونگ ، تمرینات حرکتی ظریف ، اقدام پژوهش ، مدل تحلیل ۶W