آموزش ایمنی حریق توسط آتش نشانان و تاثیر آن بر رفتارهای ایمن دانش آموزان

این پژوهش با هدف بررسی اثربخشی اجرای برنامه آموزش ایمنی حریق توسط آتش نشانان در قالب رویکرد اقدام پژوهی و سنجش میزان تاثیر آن بر بهبود رفتارهای ایمن دانش آموزان مقاطع ابتدایی و متوسطه در مواجهه با شرایط اضطراری حریق انجام شد. روش شناسی پژوهش حاضر، از نوع کیفی-اکتشافی و مبتنی بر چرخه اقدام پژوهی (برنامه ریزی، اقدام، مشاهده، بازاندیشی) بود. جامعه آماری شامل دانش آموزان دو دبیرستان نمونه در شهر تهران و آتش نشانان آموزش دهنده بود. ابزارهای گردآوری داده ها شامل مشاهدات نظام مند، مصاحبه های نیمه ساختاریافته با دانش آموزان و معلمان، و پرسشنامه های خودگزارشی رفتاری پیش و پس از مداخله بود. مداخله آموزشی شامل اجرای کارگاه های عملی، شبیه سازی تخلیه اضطراری، و آموزش اصول اولیه اطفاء حریق با تاکید بر آموزش های تخصصی آتش نشانان بود. یافته های پژوهش نشان داد که آموزش های تخصصی و عملی ارائه شده توسط آتش نشانان، به طور معناداری منجر به افزایش سطح آگاهی و بهبود چشمگیر در رفتارهای ایمن دانش آموزان گردید. به عنوان مثال، زمان تخلیه اضطراری به طور متوسط ۲۰ درصد کاهش یافت و درصد دانش آموزانی که به طور صحیح از مسیرهای خروجی استفاده می کردند از ۴۵ درصد به ۸۸ درصد افزایش یافت. تحلیل کیفی مصاحبه ها نیز حکایت از افزایش اعتمادبه نفس دانش آموزان در شرایط بحرانی و درونی سازی صحیح دستورالعمل ها داشت. این مطالعه تاکید می کند که استفاده از دانش و تجربه عملی آتش نشانان در فرآیند آموزش، الگویی کارآمد برای نهادینه سازی فرهنگ ایمنی در محیط های آموزشی است.

کلیدواژه ها:

اقدام پژوهی ، ایمنی حریق ، آموزش آتش نشانان ، رفتارهای ایمن دانش آموزان ، مدیریت بحران.