چگونه می توان مدیریت کلاس تربیت بدنی را با بهره گیری از راهبردهای یادگیری اجتماعی- هیجانی و خودنظم دهی بهبود بخشید؟

نظم آموزشی در کلاس های تربیت بدنی دوره متوسطه اول، به عنوان بستری حیاتی برای رشد حرکتی و اجتماعی، همواره با چالش های ساختاری و رویکردهای سنتی ناکارآمد مواجه بود. این پژوهش با هدف بهبود مدیریت کلاس تربیت بدنی در مدرسه دخترانه میثم تهران، از طریق راهبردهای یادگیری اجتماعی- هیجانی و خودنظم دهی طراحی شد. روش پژوهش از نوع اقدام پژوهی بود و در یک چرخه دوازده هفته ای بر روی ۳۲ دانش آموز کلاس هفتم-یک اجرا گردید. ابزارهای گردآوری داده ها شامل؛ چک لیست های مشاهده ساختاریافته، کارت های خودارزیابی رفتاری، مصاحبه های نیمه ساختاریافته و تحلیل اسناد انضباطی بود. داده های کمی و کیفی از طریق مثلث سازی روش شناختی، محاسبه میانگین، انحراف معیار و تحلیل مضمون پردازش شدند. یافته ها نشان داد که مداخله ی طراحی شده، فراوانی رفتارهای چالش برانگیز را به طور معناداری کاهش داد؛ برای نمونه، صحبت بدون اجازه و رقابت ناسالم بر سر تجهیزات به ترتیب ۷۴.۵ و ۸۰.۶ درصد افت کردند. زمان مفید فعالیت بدنی ۸۹ درصد و مشارکت داوطلبانه ۱۲۴ درصد افزایش یافت. شاخص های خودنظم دهی و رعایت پروتکل های ایمنی نیز روندی صعودی را طی کردند و جو کلاس از حالت تدافعی به فضای مشارکتی و خودتنظیم گر تغییر یافت. نتایج حاکی از آن بود که گذار از نظم تحمیلی به درونی سازی قواعد، با تلفیق مولفه های هیجانی و خودپایش ساختاریافته امکان پذیر شد؛ لذا پیشنهاد گردید مولفه های یادگیری اجتماعی هیجانی در طرح درس های تربیت بدنی نهادینه شود، دوره های توانمندسازی معلمان ورزش برگزار گردد، و پیوند ساختاریافته میان مدرسه و خانواده برای تداوم خودنظم دهی تقویت شود.

کلیدواژه ها:

یادگیری اجتماعی- هیجانی ، خودنظم دهی ، مدیریت کلاس تربیت بدنی ، اقدام پژوهی ، نظم آموزشی.