همراهی بازی و یادگیری: تاثیر فعالیت های حرکتی سازمان یافته بر بهبود عملکرد ریاضی و شادابی کلاسی دانش آموزان پایه سوم ابتدایی

پژوهش حاضر با هدف بررسی تاثیر یک برنامه ۸ هفته ای از فعالیت های حرکتی سازمان یافته بر عملکرد ریاضی و سطح شادابی درک شده در کلاس درس دانش آموزان پایه سوم ابتدایی انجام شد.این مطالعه از نوع نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون-پس آزمون با گروه کنترل بود. جامعه آماری شامل کلیه دانش آموزان پسر/دختر پایه سوم دبستان در سال تحصیلی ۱۴۰۳-۱۴۰۲ بودند که از بین آنها ۴۰ دانش آموز به روش نمونه گیری تصادفی ساده انتخاب و به صورت تصادفی در دو گروه ۲۰ نفره آزمایش و کنترل جایگزین شدند. گروه آزمایش به مدت ۸ هفته و هر هفته ۳ جلسه ۳۰ دقیقه ای، در برنامه فعالیت های حرکتی سازمان یافته (شامل بازی های هدفمند با توپ، حلقه، طناب و ... با محتوای ریاضی) شرکت کردند. گروه کنترل برنامه عادی ورزش مدرسه را ادامه دادند. ابزارهای پژوهش شامل: ۱) آزمون معلم ساخته ریاضی (با پایایی ۰.۸۲ به روش بازآزمون)، ۲) پرسشنامه محقق ساخته شادابی کلاسی (مقیاس تصویری ۵ درجه ای، پایایی ۰.۷۹ با آلفای کرونباخ)، و ۳) چک لیست مشاهده مشارکت و نشاط بود. داده ها با استفاده از نرم افزار SPSS نسخه ۲۶ و با آزمون های تی مستقل و تحلیل کوواریانس (ANCOVA) تحلیل شدند.یافته ها نشان داد بین دو گروه از نظر عملکرد ریاضی در پس آزمون، پس از کنترل اثر پیش آزمون، تفاوت معنی دار وجود دارد (F=۲۳.۴۵, p<۰.۰۰۱). میانگین نمره ریاضی گروه آزمایش از ۱۲.۸ (در پیش آزمون) به ۱۶.۹ (در پس آزمون) افزایش یافت، در حالی که این تغییر در گروه کنترل ناچیز بود (۱۳.۱ به ۱۳.۵). همچنین، نمره شادابی کلاسی در گروه آزمایش به طور معنی داری بیشتر از گروه کنترل بود (p<۰.۰۱). مشاهدات کیفی نیز افزایش مشارکت، تمرکز و تعامل مثبت بین دانش آموزان در گروه آزمایش را نشان داد.اجرای برنامه های حرکتی سازمان یافته و هدفمند که هم سو با مفاهیم درسی طراحی می شوند، می تواند نه تنها به عنوان یک بخش مکمل در برنامه درسی، بلکه به عنوان یک راهبرد موثر برای بهبود هم زمان عملکرد تحصیلی (به ویژه در ریاضی) و جو عاطفی مثبت کلاس مورد استفاده قرار گیرد. این رویکرد نیازمند همکاری نظام مند معلمان تربیت بدنی و آموزگاران است.

کلیدواژه ها:

فعالیت حرکتی سازمان یافته ، عملکرد ریاضی ، شادابی کلاسی ، دانش آموزان پایه سوم ، همکاری معلمان.