تحلیل انتقادی استعاره سالمندی در ایران: ارائه استعاره های بدیل

سالمندی از پدیده های مهم مردم شناختی و جمعیت شناختی قرن بیست و یکم است. بررسی آراء و اندیشه های دانشمندانی چون بوردیو، فوکو و هابرماس حاکی از این است که ما در عصر زبانی زندگی می کنیم. با توجه به این مسئله، هدف این پژوهش تحلیل انتقادی استعاره سالمندی در ایران و ارائه استعاره های بدیل برای آن است. برای رسیدن به این هدف، از روش تحلیل انتقادی استعاره چارتریس بلک استفاده شد. در این روش استعاره سالمندی در سه مرحله، مورد تشخیص، تفسیر و تبیین قرار گرفت. یافته ها حاکی از آن است که استعاره های «پیری به مثابه گنج» و «پیری به مثابه رنج» استعاره های غالب سالمندی ایران می باشد،که با خود ایدئولوژی های اجتماع گماینشافت (خانواده گسترده، همبستگی عمیق، ارزشمند بودن تجربه) و جامعه گزلشافت (خانواده هسته ای، فردگرایی، روحیه حسابگرانه، سکولاریسم) را تقویت می کنند. استعاره بدیل مناسب و مطلوب سالمندی آینده ایران «سالمند هوشمند» با پیشران های حکمرانی حمایتگر، شهر دوستدار سالمند، پویایی و سرزندگی، پیری در محل و اجتماع مجازی تشخیص داده شد که ایدئولوژی ها و گفتمان های جامعه پست مدرن و مجازی را تقویت می کند. نتیجه این که برای داشتن سالمندی سالم و فعال باید استعاره های منفی تغییر یابد و سیاست «سالمند هوشمند» به عنوان راهبرد اصلی دنبال شود.

کلیدواژه ها:

سالمند ، استعاره ، پیری به مثابه گنج ، پیری به مثابه رنج ، سالمند هوشمند