تبیین عوامل موثر بر توسعه راهبردی با رویکرد شهر خلاق مطالعه موردی: شهر شهرکرد

ناکارآمدی رویکردهای سنتی برنامه ریزی شهری در ایران، ضرورت بهره گیری از رهیافت های نوینی همچون راهبرد توسعه شهری (CDS) را دوچندان ساخته است. پژوهش حاضر با هدف تبیین عوامل موثر بر توسعه راهبردی شهر شهرکرد با رویکرد شهر خلاق و ارائه مدل فرآیندی آن انجام شده است. پژوهش حاضر از نظر هدف کاربردی و از حیث ماهیت، توصیفی-تحلیلی است. گردآوری داده ها به دو روش کتابخانه ای و میدانی صورت گرفت. در بخش کیفی، ۱۸ نفر از خبرگان دانشگاهی و اجرایی به روش نمونه گیری هدفمند در فرآیند دلفی و مدل سازی ساختاری-تفسیری (ISM) مشارکت داشتند. (بخش کمی تکمیلی با ۳۸۴ شهروند به روش نمونه گیری خوشه ای طبقه بندی شده انتخاب و با پایایی پرسشنامه تاییدشده (آلفای کرونباخ > ۰.۸) را تکمیل کردند و صرفا برای ترسیم زمینه ذهنی پژوهش انجام شد و نقشی در مدل اصلی نداشت.) تحلیل داده ها با MICMAC  انجام شد ارزیابی کمی نشان داد شاخص های چهارگانه CDS در شهرکرد وضعیت نامطلوبی دارند؛ به ویژه ابعاد حکمروایی (میانگین ۲.۹۸) و رقابت پذیری (میانگین ۳.۰۲) پایین ترین مقادیر را کسب کردند. مدل ساختاری-تفسیری، عناصر «تقویت جامعه محلی» و «افزایش جذابیت و خلاقیت» را به عنوان پیش ران های بنیادین در بالاترین سطح شناسایی کرد. تحلیل MICMAC نیز حاکی از قرارگیری اکثر متغیرها در ناحیه پیوندی و وجود روابط پیچیده و دوسویه میان عناصر بود که نشان دهنده وابستگی متقابل شدید مولفه های توسعه در شهرکرد است. تدوین سند راهبرد توسعه شهرکرد با رویکرد شهر خلاق، نیازمند توجه هم زمان به سه مولفه تسامح، استعداد و تکنولوژی در چارچوب ابعاد چهارگانه CDS است. مدل فرآیندی ارائه شده با تاکید بر نقش زیرساختی جامعه محلی و خلاقیت، می تواند به عنوان نقشه راهی برای برنامه ریزان شهری عمل کند.

کلیدواژه ها:

راهبرد توسعه شهری (CDS) ، شهر خلاق ، مدل سازی ساختاری تفسیری ، شهرکرد