بررسی مطلوبیت زیستگاه کاراکال (Caracal caracal) در استان یزد

مدیریت و حفاظت موثر جمعیت های حیات وحش به درک و پیش بینی انسان به ارتباطات زیستگاه حیات وحش وابسته است. تعیین پراکنش گونه برای حفظ و مدیریت جمعیت ها، به ویژه برای گونه های در حال تهدید یک امر ضروری است. این مطالعه به منظور ارزیابی مطلوبیت زیستگاه کاراکال و عوامل موثر بر پراکنش آن در استان یزد انجام شد. به منظور مدل سازی مطلوبیت زیستگاه کاراکال (Caracal caracal) از بهار ۱۴۰۰ تا بهار ۱۴۰۲ از رویکرد حداکثر بی نظمی موجود در نرم افزار مکسنت استفاده شد. لایه های اطلاعاتی تعیین شده به عنوان متغیرهای موثر بر پراکنش کاراکال شامل ارتفاع از سطح دریا، جهت شیب، درصد شیب، خاک، کاربری اراضی، اقلیم، منابع آب، فاصله از جاده های آسفالت، فاصله از شهرها و سکونتگاه ها بودند. داده های حضور با بازدید میدانی در سطح استان جمع آوری و وارد نرم افزار مکسنت شد. سپس ارتباط آن با نقشه های رقومی شده، مورد بررسی قرار گرفت. نتایج بررسی نشان داد که حدود ۵/۱۲ درصد (۳۸۱۴۳۷ هکتار) از وسعت استان یزد، زیستگاه مطلوبی برای کاراکال است. همچنین براساس نقشه مطلوبیت زیستگاه، کاراکال ارتفاع ۱۰۰۰ تا ۱۸۰۰ متر از سطح دریا و شیب ۱۰ تا ۳۰ درصد را ترجیح می دهد. به علاوه متغیرهای وجود منابع آبی (چشمه ها)، مراتع خوب و دامنه شمالی از عوامل موثر بر حضور این گونه می باشند. ارزیابی مدل با سطح زیر منحنی ROC برابر ۰/۹۹۴، نشان دهنده قدرت تشخیص بسیار عالی می باشد. زیستگاه های مطلوب کاراکال بیشتر در مناطق تحت مدیریت و شکار ممنوع استان و در محدوده مناطق کالمند و بهادران، کوه بافق، آریز، دره انجیر، باغ شادی، بوروئیه، شیرکوه، سیاه کوه، قره تپه، مرور و پنج انگشتی ابرکوه قرار داشته و از یکپارچگی بیشتری برخوردار هستند.

کلیدواژه ها:

حیات وحش ، زیستگاه ، حداکثر بی نظمی ، استان یزد