رابطه دوز-پاسخ بین حجم فعالیت بدنی کلی، کیفیت زندگی مرتبط با سلامت و سطوح GDF-۱۵ و MDA در بزرگسالان ۶۵ تا ۸۵ ساله

فرآیند سالمندی با کاهش کیفیت زندگی مرتبط با سلامت (HRQoL) همراه است که اغلب با افزایش نشانگرهای بیولوژیکی مانند فاکتور تمایز رشد ۱۵ (GDF-۱۵) به عنوان نشانگر آسیب پذیری و استرس سلولی و مالون دی آلدئید (MDA) به عنوان نشانگر آسیب اکسیداتیو لیپیدی، تشدید می شود. این نشانگرها نقش کلیدی در پیش بینی زوال فیزیولوژیکی و بیماری های مرتبط با سن ایفا می کنند. این مطالعه مشاهده ای مقطعی با هدف بررسی رابطه دوز-پاسخ بین حجم فعالیت بدنی کلی ، HRQoL و سطوح سرمی GDF-۱۵ و MDA در بزرگسالان ۶۵ تا ۸۵ ساله انجام شد. ۲۰۰ شرکت کننده (۱۰۵ زن، ۹۵ مرد؛ میانگین سن ۲/۵ ± ۱/۷۴ سال) از جامعه سالمندان فعال در تهران انتخاب شدند. حجم تمرین هفتگی با استفاده از پرسشنامه بین المللی فعالیت بدنی (IPAQ-SF) اندازه گیری و به سه سطح (کم <۱۵۰ دقیقه/هفته)، متوسط (۱۵۰-۳۰۰ دقیقه) و بالا ( >۳۰۰ دقیقه) تقسیم گردید. HRQoL با پرسشنامه SF-۳۶ ارزیابی شد و مقادیر GDF-۱۵ و MDA از طریق آزمایش خون ناشتا تعیین گردید. تحلیل آماری شامل رگرسیون خطی چندمتغیره، ANOVA بود. افزایش حجم تمرین با بهبود معنادار نمره (۰۰۱/۰ p=۴۷/۰ HRQoL (β =، کاهش سطوح GDF-۱۵ (۰۰۱/۰ p= ۳۵/۰- (β =و MDA (۰۰۱/۰ p=۳۰/۰- (β = همراه بود. رابطه دوز-پاسخ غیرخطی بود و بیشترین بهبود در سطوح متوسط تا بالا مشاهده شد. تفاوت های جنسیتی نیز نشان داد که زنان پاسخ بهتری به تمرین متوسط نشان می دهند. افزایش حجم فعالیت بدنی با کاهش سطوح GDF-۱۵ و MDA (نشانگرهای آسیب پذیری سلولی و آسیب اکسیداتیو) و بهبود کیفیت زندگی مرتبط با سلامت همراه بود. این یافته ها نشان دهنده ارتباط مثبت حجم فعالیت بدنی با شاخص های سلامت در سالمندان است و بر لزوم بررسی اثرات مداخله ای تمرین در مطالعات طولی یا آزمایشی تاکید دارد. این یافته ها بر لزوم برنامه ریزی مداخلات ورزشی شخصی سازی شده برای سالمندان تاکید دارد، هرچند به دلیل انتخاب نمونه از سالمندان فعال شهری، تعمیم نتایج به سالمندان کم تحرک یا ناتوان نیازمند احتیاط است. فرآیند سالمندی با کاهش کیفیت زندگی مرتبط با سلامت (HRQoL) همراه است که اغلب با افزایش نشانگرهای بیولوژیکی مانند فاکتور تمایز رشد ۱۵ (GDF-۱۵) به عنوان نشانگر آسیب پذیری و استرس سلولی و مالون دی آلدئید (MDA) به عنوان نشانگر آسیب اکسیداتیو لیپیدی، تشدید می شود. این نشانگرها نقش کلیدی در پیش بینی زوال فیزیولوژیکی و بیماری های مرتبط با سن ایفا می کنند. این مطالعه مشاهده ای مقطعی با هدف بررسی رابطه دوز-پاسخ بین حجم فعالیت بدنی کلی ، HRQoL و سطوح سرمی GDF-۱۵ و MDA در بزرگسالان ۶۵ تا ۸۵ ساله انجام شد. ۲۰۰ شرکت کننده (۱۰۵ زن، ۹۵ مرد؛ میانگین سن ۲/۵ ± ۱/۷۴ سال) از جامعه سالمندان فعال در تهران انتخاب شدند. حجم تمرین هفتگی با استفاده از پرسشنامه بین المللی فعالیت بدنی (IPAQ-SF) اندازه گیری و به سه سطح (کم <۱۵۰ دقیقه/هفته)، متوسط (۱۵۰-۳۰۰ دقیقه) و بالا ( >۳۰۰ دقیقه) تقسیم گردید. HRQoL با پرسشنامه SF-۳۶ ارزیابی شد و مقادیر GDF-۱۵ و MDA از طریق آزمایش خون ناشتا تعیین گردید. تحلیل آماری شامل رگرسیون خطی چندمتغیره، ANOVA بود. افزایش حجم تمرین با بهبود معنادار نمره (۰۰۱/۰ p=۴۷/۰ HRQoL (β =، کاهش سطوح GDF-۱۵ (۰۰۱/۰ p= ۳۵/۰- (β =و MDA (۰۰۱/۰ p=۳۰/۰- (β = همراه بود. رابطه دوز-پاسخ غیرخطی بود و بیشترین بهبود در سطوح متوسط تا بالا مشاهده شد. تفاوت های جنسیتی نیز نشان داد که زنان پاسخ بهتری به تمرین متوسط نشان می دهند. افزایش حجم فعالیت بدنی با کاهش سطوح GDF-۱۵ و MDA (نشانگرهای آسیب پذیری سلولی و آسیب اکسیداتیو) و بهبود کیفیت زندگی مرتبط با سلامت همراه بود. این یافته ها نشان دهنده ارتباط مثبت حجم فعالیت بدنی با شاخص های سلامت در سالمندان است و بر لزوم بررسی اثرات مداخله ای تمرین در مطالعات طولی یا آزمایشی تاکید دارد. این یافته ها بر لزوم برنامه ریزی مداخلات ورزشی شخصی سازی شده برای سالمندان تاکید دارد، هرچند به دلیل انتخاب نمونه از سالمندان فعال شهری، تعمیم نتایج به سالمندان کم تحرک یا ناتوان نیازمند احتیاط است.

کلیدواژه ها:

تمرین ورزشی ، سالمندی ، کیفیت زندگی مرتبط با سلامت ، آسیب اکسیداتیو