بررسی اجتماعی و روان شناختی طلاق در خانواده های ایرانی

مقدمه:طلاق به عنوان یکی از مهم ترین پدیده های اجتماعی موثر بر ساختار خانواده، در دهه های اخیر در جامعه ایران با روندی رو به افزایش همراه بوده و توجه پژوهشگران حوزه های علوم اجتماعی و روان شناسی را به خود جلب کرده است. خانواده ایرانی، به دلیل ویژگی های فرهنگی، ارزشی و اجتماعی خاص، بستر متفاوتی برای تجربه و پیامدهای طلاق فراهم می کند؛ به گونه ای که این پدیده فراتر از یک گسست حقوقی، با پیامدهای عمیق روان شناختی، اجتماعی و بین نسلی همراه است. روش : پژوهش حاضر از نوع مطالعه مروری (Review Study) با رویکرد روایتی–تحلیلی است که با هدف گردآوری، طبقه بندی و تحلیل نظام مند پژوهش های انجام شده در زمینه طلاق در خانواده های ایرانی، با تاکید بر ابعاد اجتماعی و روان شناختی، انجام شده است. انتخاب روش مروری به این دلیل صورت گرفت که امکان ارائه تصویری جامع، یکپارچه و تحلیلی از یافته های پراکنده موجود در این حوزه فراهم شود و زمینه شناسایی الگوها، خلاهای پژوهشی و مسیرهای آینده تحقیق مهیا گردد.نتیجه گیری:یافته های مطالعات مرورشده نشان می دهد که طلاق در خانواده های ایرانی پدیده ای چندعاملی و پیچیده است که از تعامل متغیرهای اجتماعی، اقتصادی، فرهنگی و روان شناختی شکل می گیرد. از جمله مهم ترین عوامل اجتماعی می توان به تغییر ارزش ها و نگرش های مرتبط با ازدواج، فشارهای اقتصادی، بیکاری، نابرابری اجتماعی و مداخله خانواده های گسترده اشاره کرد. در بعد روان شناختی، عواملی نظیر ضعف مهارت های ارتباطی، تعارضات حل نشده زناشویی، اختلالات روانی، تنظیم هیجان ناکارآمد و انتظارات غیرواقع بینانه از زندگی مشترک نقش برجسته ای در افزایش احتمال طلاق دارند. همچنین نتایج حاکی از آن است که طلاق پیامدهای قابل توجهی بر سلامت روان زوجین، رشد هیجانی و اجتماعی فرزندان و سرمایه اجتماعی جامعه برجای می گذارد. هدف از پژوهش حاضر، ارائه یک مرور جامع و تحلیلی بر مطالعات انجام شده در زمینه طلاق در خانواده های ایرانی با تاکید بر عوامل اجتماعی و روان شناختی موثر و پیامدهای آن است

کلیدواژه ها:

طلاق ، خانواده ایرانی ، عوامل اجتماعی ، عوامل روان شناختی ، سلامت روان ، پیامدهای اجتماعی