شناسایی و رتبه بندی مولفه های اساسی برنامه درسی آموزش صلح در دوره ابتدایی از دیدگاه متخصصان

هدف پژوهش، شناسایی و رتبه بندی مولفه های بنیادی برنامه درسی آموزش صلح در دوره ابتدایی از دیدگاه متخصصان بود. پژوهش از نوع کاربردی، با رویکرد توصیفی تحلیلی و طرح آمیخته اکتشافی (کیفی–کمی) انجام شد. در بخش کیفی، ۱۰ نفر از اساتید و دانشجویان دکتری رشته برنامه ریزی درسی دانشگاه علامه طباطبایی به صورت هدفمند تا اشباع نظری انتخاب شدند. ابزار گردآوری داده ها مصاحبه نیمه ساختاریافته بود که داده ها با روش تحلیل مضمون سه مرحله ای بررسی شدند. در بخش کمی، جامعه آماری شامل ۸۹۰ معلم دوره ابتدایی شهر خرم آباد در سال تحصیلی ۱۴۰۴–۱۴۰۳ بود. نمونه گیری به صورت در دسترس انجام شد و ۱۱۵ پرسشنامه محقق ساخته بر اساس یافته های کیفی توزیع گردید. داده ها با روش تحلیل عاملی تاییدی و نرم افزار PLS تحلیل شدند. نتایج تحلیل کیفی منجر به شناسایی پنج مولفه اصلی آموزش صلح شد: همزیستی مسالمت آمیز، کرامت انسانی، عوامل شناختی، عوامل عاطفی و عوامل رفتاری. نتایج کمی نشان داد که همه مولفه ها با سطح اطمینان ۹۹ درصد از نظر آماری معنادار هستند. عوامل شناختی با بار عاملی ۰.۸۵ بیشترین سهم را در تبیین واریانس آموزش صلح داشتند، سپس کرامت انسانی، عوامل رفتاری، عوامل عاطفی و همزیستی مسالمت آمیز در رتبه های بعدی قرار گرفتند. آموزش صلح در دوره ابتدایی فرایندی چندبعدی است که باید هم زمان به ابعاد شناختی، عاطفی، رفتاری و اخلاقی کودکان بپردازد. یافته ها نشان دادند که طراحی برنامه های درسی با تاکید بر رشد شناختی، در کنار پرورش مهارت های هیجانی، اجتماعی و فرهنگی، می تواند به شکل گیری نگرش های صلح محور و شهروندی مسئول در نسل آینده منجر شود.هدف پژوهش، شناسایی و رتبه بندی مولفه های بنیادی برنامه درسی آموزش صلح در دوره ابتدایی از دیدگاه متخصصان بود. پژوهش از نوع کاربردی، با رویکرد توصیفی تحلیلی و طرح آمیخته اکتشافی (کیفی–کمی) انجام شد. در بخش کیفی، ۱۰ نفر از اساتید و دانشجویان دکتری رشته برنامه ریزی درسی دانشگاه علامه طباطبایی به صورت هدفمند تا اشباع نظری انتخاب شدند. ابزار گردآوری داده ها مصاحبه نیمه ساختاریافته بود که داده ها با روش تحلیل مضمون سه مرحله ای بررسی شدند. در بخش کمی، جامعه آماری شامل ۸۹۰ معلم دوره ابتدایی شهر خرم آباد در سال تحصیلی ۱۴۰۴–۱۴۰۳ بود. نمونه گیری به صورت در دسترس انجام شد و ۱۱۵ پرسشنامه محقق ساخته بر اساس یافته های کیفی توزیع گردید. داده ها با روش تحلیل عاملی تاییدی و نرم افزار PLS تحلیل شدند. نتایج تحلیل کیفی منجر به شناسایی پنج مولفه اصلی آموزش صلح شد: همزیستی مسالمت آمیز، کرامت انسانی، عوامل شناختی، عوامل عاطفی و عوامل رفتاری. نتایج کمی نشان داد که همه مولفه ها با سطح اطمینان ۹۹ درصد از نظر آماری معنادار هستند. عوامل شناختی با بار عاملی ۰.۸۵ بیشترین سهم را در تبیین واریانس آموزش صلح داشتند، سپس کرامت انسانی، عوامل رفتاری، عوامل عاطفی و همزیستی مسالمت آمیز در رتبه های بعدی قرار گرفتند. آموزش صلح در دوره ابتدایی فرایندی چندبعدی است که باید هم زمان به ابعاد شناختی، عاطفی، رفتاری و اخلاقی کودکان بپردازد. یافته ها نشان دادند که طراحی برنامه های درسی با تاکید بر رشد شناختی، در کنار پرورش مهارت های هیجانی، اجتماعی و فرهنگی، می تواند به شکل گیری نگرش های صلح محور و شهروندی مسئول در نسل آینده منجر شود.

کلیدواژه ها:

آموزش صلح ، دوره ابتدایی ، برنامه درسی