نقش مشارکت معلمان در برنامه ریزی درسی و تحول فرآیند آموزش در نظام تعلیم و تربیت

تحول بنیادین در نظام های آموزشی مدرن و ارتقای کیفیت فرآیندهای یاددهی-یادگیری، نیازمند بازنگری در ساختارهای سنتی تصمیم گیری و حرکت به سمت الگوهای غیرمتمرکز است که در آن معلمان به عنوان کارگزاران اصلی تحول شناخته می شوند. هدف از پژوهش مروری جامع حاضر، واکاوی گسترده و نظام مند نقش مشارکت معلمان در برنامه ریزی درسی و تحول فرآیند آموزش در نظام تعلیم و تربیت با تاکید بر پیامدهای تحصیلی و روان شناختی آن در مدارس است. روش پژوهش در این مطالعه از نوع مروری-تحلیلی بوده که با بررسی عمیق ادبیات نظری، اسناد بالادستی، الگوهای توسعه برنامه درسی و یافته های تجربی پژوهش های معتبر داخلی و بین المللی مرتبط با حوزه مدیریت آموزشی و برنامه ریزی درسی سامان یافته است. یافته های حاصل از تحلیل متون نشان می دهد که مشارکت فعال و نظام مند معلمان در مراحل مختلف طراحی، تدوین، اجرا و ارزشیابی برنامه های درسی، فرآیند آموزش را از حالتی ایستا و مکانیکی به جریانی پویا، خلاق و منعطف تبدیل می کند. این مشارکت حرفه ای با افزایش خودکارآمدی و رضایت شغلی معلمان، بسترساز ابداع روش های تدریس نوآورانه و مدیریت کارآمد کلاس درس می گردد که برآیند آن به صورت جهش در شاخص های انگیزش درونی، رضایتمندی یادگیری و موفقیت تحصیلی فراگیران متجلی می شود. نتیجه گیری کلی پژوهش حاکی از آن است که پایداری هرگونه اصلاحات آموزشی مشروط به پذیرش جایگاه واقعی معلمان به عنوان پژوهشگران عمل گر در نظام برنامه ریزی است و سیاست گذاران باید بسترهای ساختاری و قانونی این مشارکت را مهیا سازند.

کلیدواژه ها:

مشارکت معلمان ، برنامه ریزی درسی ، تحول آموزشی ، موفقیت تحصیلی ، نظام تعلیم و تربیت.