بررسی نقش تاب آوری و سبک زندگی در تبیین خستگی شغلی و رضایت شغلی معلمان

پژوهش حاضر با هدف بررسی نقش تاب آوری و سبک زندگی در تبیین خستگی شغلی و رضایت شغلی معلمان مدارس متوسطه شهر کرج انجام شد. این مطالعه از نوع توصیفی همبستگی و با رویکرد کمی بود. جامعه آماری پژوهش شامل کلیه معلمان مدارس متوسطه شهر کرج به تعداد تقریبی ۱۲۰۰ نفر بود که بر اساس فرمول کوکران، ۲۹۲ نفر به روش نمونه گیری تصادفی طبقه ای انتخاب شدند. ابزارهای گردآوری داده ها شامل مقیاس تاب آوری کانر و دیویدسون، پرسشنامه سبک زندگی لعلی و همکاران، پرسشنامه رضایت شغلی برافیلد و روث و پرسشنامه فرسودگی شغلی ماسلاچ و جکسون بود. پایایی ابزارها با استفاده از ضریب آلفای کرونباخ مطلوب ارزیابی شد. تجزیه و تحلیل داده ها با بهره گیری از نرم افزار SPSS نسخه ۲۷ و با استفاده از شاخص های آمار توصیفی، ضریب همبستگی پیرسون و تحلیل رگرسیون چندگانه همزمان انجام گرفت. یافته ها نشان داد که تاب آوری و سبک زندگی با خستگی شغلی رابطه منفی و معنادار و با رضایت شغلی رابطه مثبت و معنادار دارند. نتایج تحلیل رگرسیون حاکی از آن بود که تاب آوری و سبک زندگی در مجموع ۳۸ درصد از واریانس خستگی شغلی و ۳۵ درصد از واریانس رضایت شغلی معلمان را تبیین می کنند. همچنین مشخص شد که تاب آوری نسبت به سبک زندگی سهم پیش بینی کنندگی بیشتری در کاهش خستگی شغلی دارد، در حالی که هر دو متغیر نقش معناداری در افزایش رضایت شغلی ایفا می کنند. بر اساس یافته های پژوهش می توان نتیجه گرفت که تاب آوری و سبک زندگی به عنوان دو مولفه اساسی سلامت روان و بهزیستی شغلی نقش تعیین کننده ای در کاهش خستگی شغلی و ارتقای رضایت شغلی معلمان دارند. توجه به ارتقای تاب آوری و اصلاح سبک زندگی معلمان در برنامه ریزی های آموزشی و سیاست گذاری های منابع انسانی می تواند به بهبود کیفیت زندگی شغلی معلمان و ارتقای کارآمدی نظام آموزشی منجر شود.

کلیدواژه ها:

تاب آوری ، سبک زندگی ، خستگی شغلی ، رضایت شغلی ، معلمان