بررسی نقش تربیت مبتنی بر معنا و هدف در کاهش سردرگمی هویتی دانش آموزان دوره نوجوانی

دوره نوجوانی یکی از حساس ترین و سرنوشت سازترین مراحل رشد انسان به شمار می آید؛ مرحله ای که در آن فرد با دگرگونی های عمیق زیستی، شناختی، عاطفی و اجتماعی مواجه می شود و به طور هم زمان در پی پاسخ دادن به پرسش های بنیادینی درباره «خود»، «جایگاه خویش در جهان» و «چرایی زیستن» است. در این مقطع، شکل گیری هویت به عنوان مهم ترین وظیفه تحولی نوجوان مطرح می شود و موفقیت یا ناکامی در این فرایند می تواند پیامدهای گسترده ای بر سلامت روانی، اجتماعی و تحصیلی او در سال های بعد بر جای گذارد. یکی از چالش های جدی این دوره، بروز پدیده سردرگمی هویتی است؛ وضعیتی که در آن نوجوان در تعریف ارزش ها، باورها، اهداف زندگی و نقش های اجتماعی خود دچار ابهام، تزلزل و چندپارگی می شود و در نتیجه احساس پوچی، بی معنایی و ناپایداری درونی را تجربه می کند. در جهان معاصر، تحولات شتابان فرهنگی، گسترش رسانه های دیجیتال، تنوع الگوهای ارزشی و فشارهای اجتماعی و تحصیلی، فرایند هویت یابی نوجوانان را پیچیده تر و آسیب پذیرتر ساخته است. دانش آموزان نوجوان در معرض انبوهی از پیام های متعارض درباره موفقیت، خوشبختی، هنجارهای اخلاقی و سبک زندگی قرار دارند؛ پیام هایی که اغلب بدون پشتوانه معنایی منسجم ارائه می شوند و بیش از آن که به فهم عمیق از خود و جهان کمک کنند، به افزایش ابهام و سردرگمی دامن می زنند.. در این پژوهش که به شیوه مروری و با مطالعه کتابخانه ای و مراجعه به مقاله ها و تحقیق های چاپ شده و مطالب دیجیتالی گرد آوری شده است و سعی بر آن شده که به بررسی نقش تربیت مبتنی بر معنا و هدف در کاهش سردرگمی هویتی دانش آموزان دوره نوجوانی پرداخته شود. نتایج به دست آمده حاکی از آن است که تربیت مبتنی بر معنا و هدف، با فراهم آوردن فرصت های خودشناسی، هدفمندی و تجربه های معنادار، نوجوانان را از سردرگمی هویتی رها می سازد و زمینه ساز شکل گیری هویت پایدار، مسئولانه و هدفمند می شود که توان مواجهه موثر با چالش های فردی و اجتماعی را دارد.

کلیدواژه ها:

تربیت ، معنا ، هدف ، سردرگمی ، هویت